ATOS 27

1Be'ró Festo Romapɨ o'ôo'ta basiókã ĩ'yâgɨ, Paulore, tohô niikã́ ãpêrã bu'îri da'rerí wi'ipɨ niirã́re Júlio surára wiôgɨre ko'tê dutiwĩ. Júlio surára wiôgɨ Augusto wamêtiri kurakɨ̃hɨ niîwĩ. Yɨ'ɨ̂ Luca kẽ'ra naâ me'ra wa'âwɨ. 2Ɨ̃̃sâ ni'kâwɨ yukɨ̂sɨ Adramítio wamêtiri makakãhawɨ Ásiakãhase petaripɨ wa'apɨhɨ́ me'ra mɨhâ sãha wa'âwɨ. Ãpí Aristarco wamêtigɨ Macedônia di'ta Tessalônica wamêtiri makakɨ̃hɨ ɨ̃sâ me'ra wa'âwĩ. 3Cesaréiapɨ wiháa'kãrã ape nɨmɨ́ ɨ̃sâ Sidṍ wamêtiri makapɨre etâwɨ. Toopɨ́ ɨ̃sâ etakã́, Júlio Paulore pahá yã'agɨ a'tîro weewĩ́. Tookãhárã kɨ̃ɨ̂ me'rakãharã kɨ̃ɨ̂ ɨasé nohore o'oáto niîgɨ naâ tiropɨ sihâ dutigɨ o'ôo'wĩ. 4Ɨ̃̃sâ tii makápɨ niî'kãrã wihá wã'ka, Chipre nɨkɨrore diakɨ̃hɨ́kãha amukã pe'e yɨ'rɨáwɨ. Tiîape wĩ'ró tutuâtiwɨ. 5Ɨ̃̃sâ Cilícia, Panfília wamêtise di'ta tiro tii maáreta yɨ'rɨ tãrí pẽ'a, Mirra wamêtiri makapɨ Lícia di'tapɨre ehâwɨ. 6Tii makápɨ apêwɨpɨ mɨhâ sãharãtirã tiwɨpɨ́ sãyâ'kãrã diháawɨ. Be'ró surára wiôgɨ apêwɨ Alexandriakãhawɨ Itáliapɨ wa'apɨhɨ́re boka eháwĩ. Ɨ̃̃sâ tiwɨpɨ́ mɨhâ sãha, wa'â wa'âwɨ taha. 7Wĩ'ró ɨ̃sâre ɨpɨ́tɨ wẽé ka'mú ta'a yuukã, ɨ̃sâ pehe nɨmɨ́ri yogowɨ́. Ɨ̃̃sâ ɨpɨ́tɨ pi'etíka be'ropɨ ehâwɨ Gnido wamêtiri maka diakɨ̃hɨre. Wĩ'ró apé sia' pe'e wẽéo yuukã diakɨ̃hɨ́ yɨ'rɨá masiti, apêro pe'e mahâmiawɨ. Salmona peta tiro pe'e yɨ'rɨáa, Creta nɨkɨrore kũûpe' pe'e bahâ ke'awɨ. 8Ɨ̃̃sâ sumútohopɨ yɨ'rɨáa, ɨpɨ́tɨ da'rá yɨ'rɨa'kãrã kari butírãpɨ Ãyurí Peta wamêtiropɨre ehâwɨ. Tii petá Laséia wamêtiri maka pɨ'to niîwɨ. 9Ɨ̃̃sâ ɨpɨ́tɨ yogó'ke bu'iri Judeu masa be'tirí bosê nɨmɨ yɨ'rɨá tohakaro niîwɨ. Tohô weéro wĩ'ró ɨpɨ́tɨ wa'â, pu'êkɨ nɨ'kaátoho kã'roákã dɨ'sawɨ́. Ɨ̃̃sâ yɨ'rɨákã, ɨpɨ́tɨ waro wio pesá niîwɨ. 10Teeré masîgɨ, Paulo naâre werêmiwĩ: —Marî yɨ'rɨákã, wió niísa'. A'tîwɨ, tiwɨkãháse apeká, marí kẽ'rare mirîta wio niísa'. Tohô weérã marî a'topɨ́ta tohá ni'irã yuhûpɨ, niîmiwĩ. 11Kɨ̃ɨ̂ tohô niîmikã, surára wiôgɨ Paulo uúkũsere tɨ'otíwĩ. Tiwɨ́ wiôgɨ, tiwɨ́ au tuúgɨre naâ uúkũse pe'ere ẽho peówĩ. 12Tii petá pe'e pu'êkɨ niikã́ yã'â niîpa'ro. Tohô weérã tiwɨpɨ́ sãyarã́ pãharã́ tii nɨkɨ́ro Cretare yɨ'rɨá wa'â sĩ'riwã Fêni wamêtiri makapɨ. “Toopɨ́ apé tero weérã pu'êkɨ tõ'orã́sa'”, niîwã. Tii petá pe'ere ɨpɨ́tɨ wĩ'ró wẽetípa'ro. 13Tohô weérã sahâtiro wĩ'ró wẽê tuu wã'katikã, tiwɨ́ da'rarã́ pe'e “Yɨ'rɨáro ɨá' Fênipɨ”, niî wãkûwã. Tohô weé ɨ̃sâ Creta wamêtiri nɨkɨro sumútohopɨ yɨ'rɨáwɨ. 14Ɨ̃̃sâ wiháaka be'ro maatá wĩ'ró ɨpɨ́tɨ wẽé wã'katiwɨ ɨ̃sâ tiro nɨkɨ̂ro tiro pe'e. Teé wĩ'ró Nordeste wamêtiwɨ. 15Tiwɨré wĩ'ró ɨpɨ́tɨ wẽé ka'mu ta'awɨ. Tohô wẽekã́, wĩ'ró wẽe põó tẽoro pe'e wa'âta basiótiwɨ. Basiótikã ĩ'yâ, toó wẽé wã'karo pe'eta ɨ̃sâre sɨ'orí miáawɨ. 16Ɨ̃̃sâ ni'kâ nɨkɨro Clauda wamêtiri nɨkɨroakãpɨre ehâ, yɨ'rɨáwɨ wĩ'ró ɨpɨ́tɨ wẽéo pũritiro pe'e. Tiwɨ sirópɨ ni'kâwɨ yukɨ̂sɨ kã'wɨakã pahipɨhɨ́ mirikã́, naâ yɨ'rɨápɨhɨre dɨ'té po'o no'owɨ. Wĩ'ró ɨpɨ́tɨ weekã́, tiwɨákãre ɨpɨ́tɨ da'rá toharãpɨ pahipɨhɨ́hopɨ mii sãáwɨ. 17Tiwɨré wehê moro peo toha, pũú nɨ'mo daari me'ra wĩ'ró me'ra batarí niîrã pahipɨhɨ́pɨta warɨâ, dɨ'tewã́. Be'ró naâ uî, Sirte wamêtiro nukûporohopɨ marîre wẽéori niîrã, naâ “Su'ti kaséri wĩ'ró miáato” niî, dɨ'té õ'o'ke kaserire pãâkã'wã. Naâ pãâka be'ro wĩ'ró wẽéoro pe'eta wa'âwɨ. 18Ape nɨmɨ́ meharóta wĩ'ró wẽekã́ ĩ'yârã, a'tîro weewã́. Pa'sâ tutuato niîrã tiwɨpɨ́ apeká sãyasére kõ'â dɨowã. 19Ape nɨmɨ́ ɨ̃sâ basita ni'karé tiwɨkãháse su'ti kasérire, naâ dɨ'té'ke daarire, naâ tuâ tuu'ke sẽ'rerire doke yõó nemowɨ taha. 20Pehe nɨmɨ́ri muhîpũ ɨmɨ̂kohokɨ̃hɨ, yõkoá neê bahutíwã. Tohô weérã ɨ̃sâ no'o diákɨ̃hɨ wa'ârãsari, niîta basiótiwɨ. Wĩ'ró kẽ'ra tohô wẽé nu'kukã'wɨ. Tohô weé “Ɨ̃̃sâ neê yɨ'rɨsomé”, niî wãkûmiwɨ. 21Pehe nɨmɨ́ri ɨ̃sâ ba'âtiwɨ. Tohô weekã́ ĩ'yâ, Paulo naâ wa'teropɨ niî'kɨ wã'kâ nɨ'ka, naâre niîwĩ: —Mɨsâre sõ'opɨ́ Cretapɨ yɨ'ɨ̂ werê'kere tɨ'okã́, ãyú niî booapã. Marî toopɨ́ wihatírã, a'tîwɨre dohórẽ', tiwɨkãhásere bahurióti booapã. 22Ni'kâroakãre mɨsâ uîtikã'ya. Neê ni'kɨ́ wẽrîsome. A'tîwɨ di'akɨ̃ bahu dutírosa'. 23Yɨ'ɨ̂ Õ'âkɨ̃hɨre ẽho peógɨ niî'. Kɨ̃ɨ̂ yɨ'ɨ̂ wiôgɨ niîmi. Ni'kakã́ yami ni'kɨ́ kɨ̃ɨ̂re werê ko'tegɨ yɨ'ɨ̂ tiropɨ bahuámi. 24A'tîro niî wereámi: “Neê uîtikã'ya. Mɨ'ɨ̂ Augusto wiôgɨ tiropɨ besé no'ogɨ wa'âgɨsa'. Õ'âkɨ̃hɨ mɨ'ɨ̂ sẽrisére ãyuró tɨ'oámi. Tohô weérã a'tîwɨpɨ niirã́ yɨ'rɨ́ pe'tikã'rãsama. Neê ni'kɨ́ wẽrîsome”, niiámi. 25Tohô weérã mɨsâ wãkû tutuaya. Yɨ'ɨ̂ Õ'âkɨ̃hɨre ẽho peó'. Kɨ̃ɨ̂ niî'ke diakɨ̃hɨ́ta wa'ârosa'. 26Wĩ'ró di'akɨ̃ marîre nɨkɨ̂ropɨ wẽé tu'a po'orosa', niîwĩ Paulo. 27Pɨá semana ɨ̃sâ Cretare wiháaka be'ro ehâkãti pahirí maa Adriático wamêtiri maahopɨre. Wĩ'ró ɨpɨ́tɨ wẽéo ka'mu ta'a yuukã, yogokã́ti. Yamî deko niikã́ tiwɨkãhárã da'rarã́, “Marî di'tâ tiropɨ ehârã weé tɨ'sa'”, niîwã. 28Tohô weérã naâ no'ó kõ'ro ɨ̃'kɨámitito? niîrã, ni'kâ daa yapapɨ nɨkɨkaháre dɨ'té õ'o, keó yã'awã. Naâ tohô weekã́, trinta e seis metros ɨ̃'kɨáwɨ. Too nɨháro opâturi keó yã'awã taha. Vinte e sete metrota niîkaro niîwɨ maha. 29Yamî niî yuukã, naâ ɨ̃ta paápɨ dokê wã'ari niîrã, a'tîro weewã́. Ba'pâritise kome pĩhíri pakare tee yapúripɨ opa daári me'ra dɨ'té õ'o'kere doke yõówã. Au tuúro pe'e tiwɨré wehê yẽ'e po'oato niîrã tohô weewã́. Tohô weé tohaka be'ro naâ “Maatá bo'reakã́ ɨamísa'”, niî wãkû ke'tiwã. 30Yamîta tiwɨré da'rá ko'terã du'tí sĩ'rimiwã. Tohô weé naâ “Kome pĩhírire ɨ'mɨtã́ro pe'e doke yõórãtirã weé'” niî soo, yukɨ̂sɨakãre mii dihóo, tiwɨ́ me'ra du'tí sĩ'rimiwã. 31Paulo naâ tohô weé sĩ'rikã ĩ'yâgɨ, surára wiôgɨre, ãpêrã surárare werêwĩ: —Ã'rá a'tîwɨpɨ tohatíkã, mɨsâ neê ni'kɨ́ katîsome, niîwĩ. 32Kɨ̃ɨ̂ tohô niikã́ tɨ'órã, surára pe'e tiwɨ́ yukɨ̂sɨakãre dɨ'té'ke daarire dɨtê sure kehe yõokã'wã. 33Bo'rê ke'aatoho dɨporo Paulo tiwɨpɨ́ niirã́re ba'â dutiwĩ: —Pɨá semana wa'â' mɨsâ kãrití, ba'âtimirã mɨsâ niiró. 34Tohô weégɨ yɨ'ɨ̂ mɨsâ baa nɨhá tutuato niîgɨ mɨsâre ba'â dutigɨti. Neê kã'roákã mɨsâre mehêkã wa'âsome, niîwĩ. 35Tohô niî toha, Paulo pãuré miî, niî pe'tirã ĩ'yóropɨ Õ'âkɨ̃hɨre “Ãyú'” niîwĩ. Be'ró kɨ̃ɨ̂ basi tigaré dekô me'ra pe'ê, ba'âwĩ. 36Naâ kɨ̃ɨ̂ tohô ba'akã́ ĩ'yârã, naâ bɨhâ wetimi'kere akobohó, naá kẽ'ra e'katíse me'ra ba'âwã. 37Ɨ̃̃sâ tiwɨpɨ́ sãyarã́ niî pe'tirã duzentos setenta e seis niîwɨ. 38Naâ ba'â sĩ'riro põo tẽóro naâ ba'âka be'ro tiwɨpɨ́ sãyasé trigo ahurire tii maápɨ doke yõó pe'okã'wã. Yukɨ̂sɨ ka'rasá nemopɨhɨ tohaáto niîrã teeré kõ'âwã. 39Bo'rê ke'aka be'ro tiwɨ́ da'rarã́ nɨkɨ̂rore ĩ'yâ bokawã. No'opɨ́ niîti, niî ĩ'yâ masitiwã. Naâ tohô ĩ'yâ masitimirã, opâ tũku nukûporo niiróre ĩ'yâ, “Sõ'ó bɨâ nɨharã, apé tero weéro basiókã maa, toó maharã́”, niîwã. 40Tohô weérã too dɨpóro “Kome pĩhíri wehê yẽ'e po'oato” niî, naâ dɨ'té doke yõó'ke pĩhirire dɨtê sure dihowã́. Apêye wahâ pĩhiri pakare, au tuúse pĩhiri dɨ'té'ke daarire pãâ ka'ra nɨ'kowã. Naâ tohô weé tohaka be'ro ɨ'mɨtã́ropɨ niirí su'ti kasérore wĩ'ró tii kaséropɨ yẽ'ê miáato niîrã wehê moro yoowã. Tohô weéro tiwɨ́ nukûporo sumútoho pe'e nɨháawɨ. 41Nɨháa, ɨ̃'kɨátiro nukûporo opâ bu'a niirópɨ sɨ'â peha wa'âwɨ. Wahá mɨ'taro pe'e nukûporopɨ opâ sĩ'o doké bi'pe ke'awɨ. Neê sĩô bɨrota basiótiwɨ. Tiwɨ́ au tuúro pe'e pã'kôri pakase paâ kehe õ'okã, batá wa'âwɨ. 42Tohô wa'akã́ ĩ'yâ, surára tiwɨpɨ́ bu'îri kɨorã́ naâ yẽ'ê'kãrãre neê ni'kɨ́ dokê yõha baá du'titikã'ato niîrã wẽhékã' sĩ'rimiwã. 43Surára wiôgɨ pe'e Paulore yɨ'rɨó sĩ'rigɨ, naâre ka'mú ta'awĩ. Be'ró baa masírãre sumútohopɨ baa nɨhá mɨ'ta dutiwĩ. 44Ãpêrãre tábua pĩhiri me'ra pa'sâ nɨha dutiwĩ. Teé me'ra wa'âtirã, tiwɨkãháse batá'ke pĩhiri me'ra pa'sâ nɨha dutiwĩ. Tohô wee tĩhárã, ɨ̃sâ niî pe'tirã yɨ'rɨ́ pe'tikã'wɨ.

will be added

X\