MATEU 13

1Rü yematama ngunexü̃gu ga Ngechuchu rü ínaxũxũ nawa ga guma ĩ ga nagu napexü̃ne. Rü naxtaxaãnacüwa nayarüto. 2Rü muxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü yéma naxca̱x nangutaque̱xegü. Rü yemaca̱x düxwa wüxi ga nguegu nixüe ga Ngechuchu, rü guma nguewa narüto. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü yexma naxnecüte̱xegu nachigü. 3Rü yexguma ga Ngechuchu rü muxü̃ma ga ore ga cua̱xruü̃wa nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü. Rü norü ngu̱xẽẽtaewa rü ñanagürü: —Rü wüxi ga yatü ga toecü rü trigumaã nanagüane. 4—Rü yexguma trigumaã nagüaneãgu, rü ñuxre ga guma trigu rü namacüwagu nayi. Rü ínangugü ga werigü, rü nanawecu. 5—Rü náĩgü ga trigu rü nutatanügu nayi ga ngextá ínachixcaxü̃wa ga waixü̃mü. Rü paxa narüxügü ga guma trigu, yerü ga waixü̃mü rü tama nayaxcü. 6—Rü yexguma nangunagügu ga üa̱xcü, rü narüṉg̱ẽxgü ga guma trigu. Rü nayue yerü tama poraãcü nixãma̱xã. 7—Rü náĩgü ga trigu rü toranecügu nayi. Rü yexguma nayaegu ga toragü, rü guma triguxü̃ inawocu, rü nanadai. 8—Natürü náĩgü ga trigu rü mexü̃ ga waixü̃mügu nayi. Rü yexguma nayaegu rü muxü̃ma ga trigu nawa ínanguxuchi. Rü nümaxü̃ rü wüxireewa rü 100 pü̱xü ínanguxuchi ga norü o, rü náĩreegüwa rü 60, rü náĩreegüwa rü 30. 9—Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, ¡rü nagu tarüxĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü. 10Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü Ngechuchuca̱x naxĩ, rü nüxna nacagüe, rü ñanagürügü: —Pa Corix, ¿Tü̱xcüü̃ i cua̱xruü̃gügu cuyaxuãcüma cunangúexẽẽxü̃ i ñaã duü̃xü̃gü? —ñanagürügü. 11Rü Ngechuchu nanangãxü̃, rü ñanagürü nüxü̃: —Tupana rü pexü̃xĩcatama nüxü̃ nacua̱xẽẽ i ngẽma ẽxü̃guxü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ i nümax. Natürü nüma i togü i duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ i ngẽma. 12—Rü texé ya aixcüma naga ĩnüxẽ i chorü ore, rü Tupana rü yexeraãcü tá tüxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ. Rü ngẽmaãcü tá tüxü̃́ nangẽxma i taxü̃ i cua̱x. Natürü texé ya tama naga ĩnüxẽ i ñaã ore rü Tupana tá tüxna nanayaxu i ngẽma íraxü̃ i cua̱x i tüxü̃́ ngẽxmachiréxü̃. 13—Rü ngẽmaca̱x nixĩ i ore i cua̱xruü̃maã chanangúexẽẽxü̃ i ngẽma duü̃xü̃gü. Erü nümagü rü woo nüxü̃ nadaugügu, rü ñoma tama nüxü̃ nadaugüxü̃rüü̃ nixĩgü. Rü woo nüxü̃ naxĩnüẽgu, rü ñoma tama nüxü̃ naxĩnüẽxü̃rüü̃ nixĩgü. Rü tama nüxü̃ nacua̱xgüéga. 14—Rü aixcüma ngẽma duü̃xü̃güchiga nixĩ ga yema Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃cü ga norü orearü uruü̃ ga Ichaía nüxü̃ ixuxü̃ ga ñaxü̃: “Rü ngẽma duü̃xü̃gü rü tá aixcüma nüxü̃ naxĩnüẽ, natürü tãũtáma nüxü̃ nacua̱xgüéga i ṯacüchiga na yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ naxĩnüẽxü̃. Rü aixcüma tá nüxü̃ nadaugü, natürü tãũtáma nüxü̃ nacua̱xgü na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma nüxü̃ nadaugüxü̃. 15Erü ngẽma duü̃xü̃gü rü tãũtáma nüxü̃ nacua̱xgüchaü̃ i chorü ore, rü naxchaxwa tá nügü narütütamachi̱xẽgü rü tá naxchaxwa napexetügü. Rü ngẽmaãcü tá nanaxügü na tama nüxü̃ nadaugüxü̃ca̱x i ngẽma mexü̃ i naxca̱x chaxüxü̃, rü tama nüxü̃ naxĩnüẽxü̃ca̱x i chorü ore, rü tama nüxü̃ nacua̱xgüxü̃ca̱x na ñuxãcü choma chanaxwa̱xexü̃ãcüma na namaxẽxü̃, rü tama chauxca̱x nadaugüxü̃ca̱x na chanamaxẽxẽẽxü̃ca̱x”, ñanagürü. 16Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Natürü pemax, Pa Chorü Ngúexü̃güx, rü petaãẽgü erü pexetügümaãtama nüxü̃ pedaugü i ngẽma chaxüxü̃ rü pexmachi̱xẽmaãtama nüxü̃ pexĩnüẽ i chorü ore. 17—Rü aixcüma pemaã nüxü̃ chixu rü muxũchixü̃ ga nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü rü muxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü ga imecümaxü̃, rü nüxü̃ nadaugüchaü̃ i ngẽma ñu̱xma chauxü̃tawa nüxü̃ pedaugüxü̃. Natürü tama nüxü̃ nadaugü. Rü nüxü̃ naxĩnüẽchaü̃ i ngẽma ore i ñu̱xma chauxü̃tawa nüxü̃ pexĩnüẽxü̃. Natürü tama nüxü̃ naxĩnüẽ —ñanagürü. 18Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —¡Dücax, iperüxĩnüẽ na ñuxũ ñaxü̃chiga yiĩxü̃ i ngẽma ore i cua̱xruü̃ i toecüchiga! 19—Rü guma trigu ga namagu y̱ixü̃nerüü̃ tixĩgü ya yíxema nüxü̃ ĩnüẽxẽ i ore i mexü̃ na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana natürü tama nüxü̃ cua̱xgüxe i ñuxũ ñaxü̃chiga na yiĩxü̃ i ngẽma ore. Rü tümaxü̃tawa nangu i Chataná, rü tüxü̃ nüxü̃ inayarüngümaẽxẽẽ i ngẽma ore i tümaãẽwa ngẽxmachiréxü̃. 20—Rü guma trigu ga nutatanügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ ĩnüẽxü̃ i Tupanaãrü ore rü taãẽãcüma nayauxgüxü̃. 21—Natürü ngẽma na tama aixcüma nagu naxĩnüẽxü̃ i ngẽma ore, rü paxaãchitama nayaxõgü, rü yixcüra ngẽxguma ngẽma oregagu guxchaxü̃gü nüxü̃ üpetügu rü e̱xna duü̃xü̃gü naxchi aiegu, rü ínanata̱xgü i ngẽma ore. 22—Rü guma trigu ga toranecügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaãrü orexü̃ ĩnüẽxü̃ rü yaxõgüxü̃. Natürü ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃güca̱x oegaãẽgüxü̃, rü ngẽmaguama rüxĩnüẽxü̃, rü düxwa nüxü̃ inayarüngümaẽxü̃ i ngẽma ore. Rü guxü̃ma i ngẽma rü Tupanaãrü orexü̃ nüxü̃ narüxoxẽẽ na tama aixcüma meã Tupanawe naxĩxü̃ca̱x i ngẽma duü̃xü̃gü. 23—Natürü guma trigu ga mexü̃ ga waixü̃mügu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩ i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxü̃ ĩnüẽxü̃ i Tupanaãrü ore, rü nüxü̃ cua̱xgüxü̃ i ṯacüchiga na yiĩxü̃, rü naga ĩnüẽxü̃ rü meã naxca̱x maxẽxü̃. Rü tümáxẽ rü guma trigu ga 100 pü̱xü nawa ínguxuchinerüü̃ tixĩ. Rü tümáxẽ rü guma 60 pü̱xü nawa ínguxuchinerüü̃ tixĩ. Rü tümáxẽ rü guma 30 pü̱xü nawa ínguxuchinerüü̃ tixĩ —ñanagürü ga Ngechuchu. 24Rü Ngechuchu rü to ga ore ga cua̱xruü̃xü̃ duü̃xü̃gümaã nixu, rü ñanagürü: —Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü ixĩxü̃, rü wüxi ga yatü ga mexü̃ ga trigu naãnegu tocürüü̃ nixĩ. 25—Natürü yexguma ínapeyane rü wüxi ga norü uwanü ga naxchi aixü̃ rü yéma naxũ. Rü naẽchita yexma trigunecügu nayatogü ga chixexü̃ ga natüane. Rü ñu̱xũchi ínixũ. 26—Rü yexguma naxügügu ga trigu rü nayaegu rü yexwacax yaxo̱xgu, rü yema natüane rü ta nango̱x. 27—Rü yexguma ga yema yatüarü duü̃xü̃gü, rü namaã nüxü̃ nayarüxugü, rü ñanagürügü: “Pa Corix, cuma rü cuanegu rü triguxicachire̱x ngẽxma cuto. ¿Natürü ñuxãcü i ñu̱xma rü chixexü̃ i natüane rü ta ngẽ́ma naxügüxü̃?” ñanagürügü. 28—Rü yexguma ga yema naãneãrü yora, rü ñanagürü nüxü̃: “Maneca wüxi i chorü uwanü i chauxchi aixü̃ nixĩ i ngẽ́ma ngexü̃ wagüxü̃” ñanagürü. Rü yexguma ga norü duü̃xü̃gü rü nüxna nacagü, rü ñanagürügü: “Pa Corix, ¿cunaxwa̱xexü̃ na tanabéxü̃ i ngẽma chixexü̃ i natüane?” ñanagürügü. 29—Natürü nüma ga norü cori rü ñanagürü nüxü̃ ga yema norü duü̃xü̃gü: “¡Nüẽ́tama ngẽ́ma nangẽxmagü! Erü ngẽxguma chi penabe̱xgu, rü ngürüãchi trigumaã chi ta penangauxẽẽ na penabéxü̃. 30—Rü narümemaẽ nixĩ i nüẽ́tama ngẽ́ma nayae ñu̱xmatáta triguarü buxgüwa nangu. Rü ngẽxguma rü ngẽ́ma tá chanamugü i chorü puracütanüxü̃, rü tá nanabe̱xira i ngẽma chixexü̃ i natüane. Rü tá ínanagoxü̃cüta, rü ñu̱xũchi tá ínanagu. Rü ngẽmawena tá nayabuxgü i trigu, rü naxchiü̃gu tá choxü̃́ namaã nanguxü̃gü” ñanagürü. 31Rü Ngechuchu rü to ga ore ga cua̱xruü̃xü̃ duü̃xü̃gümaã nixu, rü ñanagürü: —Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü ixĩxü̃, rü wüxi ya motachachane ya wüxi ya yatü naãnegu toxü̃nerüü̃ nitachigü. 32—Rü woo naxíraxüchichire̱x ya yima nachane, natürü ngẽxguma naxüxgu rü naya̱xgu, rü wüxi i nanetü i taetaxü̃ nixĩ. Rü ngẽmaca̱x i werigü rü natanüwa naxĩ, rü ngẽxma nayarüxüxchiãü̃gü —ñanagürü. 33Rü Ngechuchu rü to ga ore ga cua̱xruü̃xü̃ duü̃xü̃gümaã nixu, rü ñanagürü: —Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü ixĩxü̃, rü ñoma pãũãrü puxẽẽruü̃ i íraxü̃rüü̃ nixĩ na guxü̃wama nanguxü̃. Rü ngẽxguma wüxi i ngecü rü taxüraxü̃ i ngĩrü pãũchara namaã üéü̃gu, rü ngẽma pãũãrü puxẽẽruü̃ rü woo naxíra rü nayapuxẽẽ i guxü̃ma i ngĩrü pãũchara —ñanagürü ga Ngechuchu. 34Rü guxü̃ma ga yema ore ga Ngechuchu duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixuxü̃, rü cua̱xruü̃gu yaxuãcüma namaã nüxü̃ nixu. Rü yemaãcüxicatama nixĩ ga namaã nüxü̃ yaxuxü̃. 35Rü yemaãcü nanaxü ga Ngechuchu na yanguxẽẽãxü̃ca̱x ga yema Tupanaãrü ore ga nuxcümaü̃cü ga norü orearü uruü̃ ga Ichaía ümatüxü̃ ga ñaxü̃: “Choma rü cua̱xruü̃gu ixuxü̃ i oremaã tá duü̃xü̃gümaã chidexa. Rü tá namaã chanango̱xẽẽ i ngẽma cua̱x i ẽxü̃guxü̃ ga yexguma noxri naãne ixügügumama iicúxü̃”, ñaxü̃. 36Rü Ngechuchu ínayamugü ga duü̃xü̃gü, rü guma ĩ ga nagu napexü̃negu naxücu. Rü norü ngúexü̃gü rü yéma naxca̱x naxĩ, rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Corix, ¡tomaã nango̱xẽẽ na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma chixexü̃ i natüanegu ixuxü̃ i ore! —ñanagürügü. 37Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü yima mexü̃ i trigumaã toecü, rü nüma nixĩ ya Tupana Nane ya duü̃xü̃xü̃ ixĩcü. 38—Rü ngẽma naãne i nagu natoexü̃, rü ñoma i naãne nixĩ. Rü ngẽma mexü̃ i trigu rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i Tupanaãrü duü̃xü̃gü ixĩgüxü̃. Rü ngẽma chixexü̃ i natüane, rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i Chatanáãrü ixĩgüxü̃. 39—Rü ngẽma norü uwanü i chixexü̃ i natüanemaã naẽchita naãnegu yatoexü̃, rü ngẽma nixĩ i Chataná. Rü ngẽma ngunexü̃ i nagu nabuxuxü̃ i trigu rü naãneãrü gúxchiga nixĩ. Rü ngẽma puracütanüxü̃ i triguarü buxwa puracüexü̃, rü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x nixĩgü. 40—Rü ngẽxgumarüü̃ i ngẽma chixexü̃ i natüane rü na nabéxü̃ rü ñu̱xũchi na ínaguxü̃, rü ngẽxgumarüü̃ tá ta nixĩ i naãneãrü gu̱xgu. 41—Rü choma i Tupana Nane na duü̃xü̃xü̃ chiĩxü̃, rü tá chanamu i chorü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x na nadeãxü̃ca̱x i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃ ügüxü̃ rü ngẽma duü̃xü̃gü i ṯoguã̱xü̃ chixexü̃ ügüxẽẽxü̃. Rü tá ínanawoxü̃. 42—Rü tá üxüxetüwa nayawocu. Rü ngẽ́ma tá naxauxe rü tá nixü̃́xchapütagü. 43—Natürü guxü̃ma i ngẽma duü̃xü̃gü i Tupanaga ĩnüẽxü̃, rü tá üa̱xcürüü̃ inabaixgü i ngextá Tanatü ya Tupana ãẽ̱xgacü íixĩxü̃wa. Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, ¡rü nüxü̃ taxĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü. 44Rü Ngechuchu rü to ga ore ga cua̱xruü̃xü̃ duü̃xü̃gümaã nixu, rü ñanagürü: —Rü ngẽma na norü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana rü ñoma wüxi i uiru i wüxi i naãnegu icúxü̃rüü̃ duü̃xü̃güca̱x namexẽchi. Rü wüxi ya yatü rü ngẽxguma nüxü̃ iyangauxgu i ngẽma uiru, rü paxa wena ngẽma naãnegu nayacu̱x. Rü taãẽãcüma namaã nataxe i guxü̃ma i norü ngẽmaxü̃gü na naxca̱x nataxexü̃ca̱x i ngẽma naãne na noxrü yiĩxü̃ca̱x i ngẽma uiru —ñanagürü. 45Rü ñanagürü ta ga Ngechuchu: —Rü duü̃xü̃gü rü ñoma wüxi i taxetanüxü̃ i nutagü ya nga̱xãẽruü̃ca̱x dauxü̃rüü̃ nixĩgü na poraãcü naxca̱x nadaugüxü̃ na norü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana. 46—Rü ngẽma taxetanüxü̃ rü ngẽxguma düxwa nüxü̃ iyangauxgu ya wüxi ya nuta ya nga̱xãẽruü̃ ya guxü̃ãrü yexera mexẽchicü, rü namaã nataxe i guxü̃ma i norü ngẽmaxü̃gü na naxca̱x nataxexü̃ca̱x ya yima nuta ya mexẽchicü, na noxrü yiĩxü̃ca̱x. 47—Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü ixĩxü̃ rü wüxi i pücha i naxtaachiüwa namaã ipüchaexü̃ rü nagúxü̃raü̃xü̃ i choxni namaã iyaxuxü̃xü̃rüü̃ nixĩ. 48—Rü ngẽxguma naxããcuxgu i ngẽma pücha, rü ngẽma püchaetanüxü̃ rü naxnecüpechinügu ínanatúãchigü. Rü ngẽ́ma narütogü rü nayadexechi i ngẽma mexü̃ i choxni, rü pexchigu nananucu. Rü ngẽma tama ingṍxü̃ i choxni rü ínanawogü. 49—Rü ngẽxgumarüü̃ tá nixĩ i ngẽxguma nagu̱xgu i naãne. Erü Tupanaãrü orearü ngeruü̃gü i daxũcü̱̃ã̱x, rü núma tá naxĩ. Rü tá nayadexechi i ngẽma mexü̃ i duü̃xü̃gü nüxna i ngẽma ichixexü̃, rü tá üxüxetüwa nayawocu i ngẽma duü̃xü̃gü i chixexü̃. Rü ngẽ́ma tá naxauxe, rü tá nixü̃́xchapütagü —ñanagürü ga Ngechuchu. 51Rü yexguma ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Nüxü̃ pecuáxü̃ yiĩxü̃ na ṯacüchiga yiĩxü̃ i ngẽma pemaã nüxü̃ chixuxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Ngẽmáãcü, Pa Corix, nüxü̃ tacua̱x —ñanagürügü. 52Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Rü ngẽxguma wüxi i ngúexẽẽruü̃ i ore i mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃ aixcüma nüxü̃ cua̱xgu na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana, rü nanaxwa̱xe na meã nüxü̃ nacuáxü̃ i ngẽma nuxcümaü̃xü̃ i Tupanaãrü ore rü ñaã ngexwacaxü̃xü̃ i chorü ore rü ta, ngẽxgumarüü̃ i wüxi i cori i norü taxepatawa duü̃xü̃güca̱x inawéxü̃ i norü ngẽmaxü̃gü i ngexwacaxü̃güxü̃ rü norü ngẽmaxü̃gü i nuxcümaü̃güxü̃ ta —ñanagürü ga Ngechuchu. 53Rü yexguma Ngechuchu nüxü̃ rüchauxgu ga yema ore ga cua̱xruü̃güxü̃ na yaxuxü̃, rü inaxũãchi ga yéma. 54Rü guma ĩãne ga nawa nayaxü̃ne ga Nacharétuwa naxũ. Rü guma ĩãneãrü ngutaque̱xepataü̃gu naxücu rü yéma nanangúexẽẽ ga duü̃xü̃gü. Rü yema duü̃xü̃gü rü naḇaixãchiãẽgü namaã ga norü ore. Rü ñanagürügü: —¿Ngextá nüxü̃ nacua̱x i ngẽma ngu̱xẽẽtae? ¿Rü ñuxãcü nüxü̃ nacua̱x na naxüãxü̃ i ngẽma mexü̃gü i taxü̃gü i Tupanaãrü poramaã naxüxü̃? 55—¿Taux e̱xna i daa yiĩxü̃ ya carpinteru ya Yuche nane ya María ngĩne, ya Chaü̃tiágu rü Yuche rü Chimáũ rü Yuda naẽneẽ ixĩcü? 56—¿Rü taux e̱xna i naẽya̱xgü rü nuxma tatanügu naxãchiü̃güxü̃? ¿Rü ngẽxguma i ngextá yiĩxü̃ i nayauxãxü̃ i ngẽma nüxü̃ nacuáxü̃? —ñanagürügü. 57Rü yemaca̱x ga duü̃xü̃gü rü tama nüxü̃́ inarüxĩnüẽchaü̃. Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —Guxü̃ma i togü i duü̃xü̃gü rü namaã nataãẽgü i wüxi i Tupanaãrü orearü uruü̃. Natürü ngẽma orearü uruü̃chiü̃ãnewatama rü duü̃xü̃gü rü tama namaã nataãẽgü —ñanagürü. 58Rü yema duü̃xü̃gütanüwa rü tama poraãcü nanaxü ga mexü̃gü ga taxü̃gü ga Tupanaãrü poramaã naxüxü̃, yerü tama nüxü̃́ nayaxõgüchaü̃ ga yema duü̃xü̃gü.

will be added

X\