Proverbios 14

1Yachayniyoq warmiqa wasintan sayarichin, mana yuyayniyoqmi ichaqa makinkunawan thunin. 2Allin kawsaypi puriqqa Señor Diostan manchakun, waqllisqa kawsaypi puriqmi ichaqa Señor Diosta pisichan. 3Mana yuyayniyoqpa rimasqanqa hatunchakuyllan, yachayniyoqkunaq rimasqanmi ichaqa kikinkuta waqaychan. 4Toro mana llank'aqtinqa ch'usaqmi taqe kashan, llank'aq toroq kallpanwanmi ichaqa askha mikhuna kan. 5Cheqaq testigoqa manan llullakunchu, llulla testigon ichaqa llullallatapuni riman. 6Asipayakuqqa yachaytan maskhan, manataq tarinchu, reparaq runan ichaqa mana sasachaspalla yachaqan. 7Mana yuyayniyoqpa qayllanmanta karunchakuy, siminpiqa manan yachayta tarinkichu. 8Yuyaysapaqa imaynatachus kawsasqanta qhawarikuspanmi yachayniyoq kasqanta rikuchin, mana yuyayniyoqkunatan ichaqa mana yuyayniyoq-kaynillankutaq q'otun. 9Mana yuyayniyoqkunaqa huchankumantan asikunku, chaninkuna ukhupin ichaqa Diospa munayninman hina kawsanku. 10Sonqoq hayasqanqa payllapaqmi hayan, kusikusqanpipas manataqmi wak runaqa kusiysikunchu. 11Millay runakunaq wasinqa thunisqan kanqa, chaninkunaq wasinmi ichaqa allinyanqa. 12Runapaqqa kanmi cheqanman rikch'akuq ñan, p'uchukayninmi ichaqa wañuna ñan. 13Asikushaqtinpas sonqoqa nanashanmanmi, kusikuypas llakipi tukukunmanmi. 14Waqllisqa sonqoyoqqa imaynatachus kawsasqanwanmi amichikun, allin runan ichaqa ruwasqankunawan kusikun. 15Pisi yuyayniyoqqa tukuy uyarisqantan creen, yuyayniyoqmi ichaqa thaskisqankunata allinta qhawan. 16Yachayniyoqqa mana allintan manchakun, hinaspan chaymanta t'aqakun, mana yuyayniyoqmi ichaqa usqhaylla phiñakun, pay kikinpi confiakuspataq imatapas ruwallan. 17Usqhaylla phiñakuqqa mana ruwanakunatan ruwan, mana allin yuyaykuqtaq cheqnisqa rikukun. 18Pisi yuyayniyoqkunaqa mana yuyayniyoq-kaytan chaskinku, allin yuyayniyoqkunan ichaqa yachayta coronata hina chaskinku. 19Millay runakunaqa allin runakunamanmi k'umuykunqaku, millay runakunaqa chaninkunaq ñawpaqenpin qonqorikunqaku. 20Wakcha runamantaqa wasimasinpiwanpas anchhurinmi, qhapaqmi ichaqa askhallaña amigoyoq. 21Runamasinta pisichaqqa huchallikunmi, wakchakunata llakipayaqmi ichaqa kusisamiyoq. 22Mana allinkaqta ruwayta yuyaykuqkunaqa pantankun, allinkaqta ruwayta yuyaykuqkunan ichaqa munakuytapas cheqaq-kaytapas rikuchinku. 23Llank'aspan runaqa kaqniyoq kan, rimaylla rimaqmi ichaqa wakchayan. 24Yachayniyoqkunaq qhapaq kayninqa yachaysapa kayninmi, mana yuyayniyoqkunataq zonzo-kayllata rikhurichin. 25Cheqaq testigoqa hukkunatan qespichin, llulla testigon ichaqa q'otun. 26Señor Diosta manchakuqqa allin waqaychasqapunin kashan, wawankunapas allin hark'aykusqallataqmi kashan. 27Señor Diosta manchakuyqa kawsay pukyun, wañuy toqllakunamantan karunchan. 28Askha runata kamachiq reyqa mentasqan kanqa, pisi runata kamachiqtaqmi pisipaq qhawasqa kanqa. 29Mana usqhay phiñakuqqa allin yuyayniyoqmi, saltaq sonqon ichaqa mana yuyayniyoq. 30Llamp'u sonqoqa cuerpotan kawsachin, envidiakuymi ichaqa tullukunata ismuchin. 31Wakchata sarunchakuqqa Kamaqnintan pisichan, wakchata khuyapayaqmi ichaqa Diosta yupaychan. 32Muchuy hamuqtinmi millay runakunaqa urmaykapunqaku, wañuyña chayamuqtinpas chanin runakunaqa waqaychasqallapunin. 33Allin reparaqpa sonqonpin yachayqa kashallanpuni, mana yuyayniyoqkuna ukhupipas chay yachayqa allin reqsisqan. 34Chaninkaqta ruwayqa suyutan hatunchan, huchan ichaqa mayqen llaqtatapas p'enqayman churan. 35Kusa llank'aq kamachitan reyqa sumaqta qhawarin, mana allinta llank'aqpaqmi ichaqa phiñakun.

will be added

X\