Mɑtthieu 13

1Ɨ́ dʉ́o lɑɑ́, Yésʉs nzě mɔɑ ɨ́ mbɛ̌r wɑɑ́, tó di sí lɨ́ ebʉ́m é mɑ̂ŋ. 2Mentumo me bʉ̂r nzě swɑ̂l ɨ́ súm nyé ɑ́ be yɨ́. Mpuo bʉr nyɑɑ́ ntɔ̂ʼ sɑ̂ ó, nye mɔ́ɑɑ tɨ̂, tó di sí ɨ́ byɛ̂l. Entumo e bʉ̂r, lɨ́ɛ nzě lîʼ cín, mitîtyěl lɨ́ ebʉ́m é mɑ̂ŋ. 3Nye nzě jwe bé milɛ́ʼlɑ́ ɨ́ nzɨ̌ bikɨkɛnɑ ɨ́ buo buo. Nye ó: «Yé ɑ́ be ó e nyʉ́ʉ́ mbêl mempeʼ ɑ́ to le emyɑm mémpeʼ ɨ́ pemé yé nyɑ́. 4Jɔʼ nyé ɑ́ be, nye mû lɨ́ emyɑm mémpeʼ pemé e pemé yɨ́, wɨ̂ʼ pɑ́ʼ mémpeʼ nzě kur nzɨ́ e nzɨ̌. Binʉ̌n ntɔ̂ʼ sulo, byê nzě tor mémpeʼ mɑɑ́ mɨ́mɛ̂h. 5Gúú pɑ̂ʼ mémpeʼ kur ɨ́ sí mékóʼ, bwɑ̌h mpɑ̂ l'ɑbuo tɨ̂. Mempeʼ, mé ntɔ̂ʼ kpɑ̂hwɑ̌ pɑ̂h, ebě, bwɑ̌h yé ɑ́ be tɨ̂ʼ yɨ́, yé ɑ́ bé ɑbuo. 6Sɑ̂ gwɑ́r, jɔʼ dʉ́o lé ɑ́ kɑh yɨ́, jwéhé nzě ŋmɛ́hɑ, nzě dîʼ mípɑ́hɑ́ mémpeʼ myɑɑ́. Myé ntɔ̂ʼ swɑ̂h, ebě, myé ɑ́ bé ɑbe e mikɑɑlé mimpɑ̂. 7Gúú pɑ̂ʼ mémpeʼ ntémé nzě kur ɨ́ minjwínɨ́nɨ́. Minjwínɨ́nɨ́, myê nzě gǿe, nzě kɑ̂ʼ mípɑ́hɑ́ mémpeʼ myɑɑ́, myê nzě líre. 8Dɑmɑ́ jóʼo nó, gúú pɑ̂ʼ mémpeʼ wɨ́ɛ, wé ɑ́ si kur ɨ́ sí métyɛʼ. Mempeʼ mɑɑ́ nzě gúmo mpúmó. Lɨ́ʼ étín gúmo mpúmó nter. Lʉ́ʉ́ étín, mpumó mekɑ́m mésɑmɑn. Lʉ́ʉ́ ntémé, mpumó mekɑ́m mélɛ̂l.» 9Nye e bé ó: «Mʉr dí e megwɑ̌l mé éjóʼo nyɑ́, nye jóʼɑɑ nɑ́ɑ̌!» 10Nó ómpʉ́n mé Yésʉs, bé ɑ́ nze sîhlě súm nyé ɑ́ be yɨ́, bê nzě jíŋɔɔ e né ó: «Gǒ lwǐb e bé ɨ́ nzɨ̌ bikɨkɛnɑ ɨ́ yé ɛ́?» 11Nye ntɔ̂ʼ yɑlɑ e bé ó: «Bɨ̌n ó Nzyɛ̌m ɑ́ gwîh bisɑ́ mésǒ bi Mpóʼo nyé. Nó bɨ́ɛ ɑ́ bé ɑgwíhɔɔ byê. 12Ebě, mʉr dí e sɑ̂ gwɑ́r nyɑ́, óbɑ́ʼɑ̌ jweŋɔɔ byúú. Nyé odi e byé ɨ́ buo buo. Nó wɑɑ́ dí tʉ̂toʼó, ɑbe e sɔ̂ʼ nyɑ́, ódɛ́ʼɔɔ̌ dɑmɑ́ jóʼo mɑ̂ sɑ̂ gwɑ́r nyé dí e yé yɨ́. 13Mě lwilwib e bé ɨ́ nzɨ̌ bikɨkɛnɑ ó, ebě, bé lɨ́ ejwɛ̂ʼ e mîh mimběʼ, ɑbee. Bé lɨ́ ejôʼlo, ɑjóʼo, ɑgʉ́ɑ ntémé. 14Nó lɔ́ɔ́ mé ngwíhɑ milɔ̌b Ésɑïe, wé ɑ́ dirɑ yɨ́. Nye ɑ́ boo lɛ́ɛ ó: “Bɨ̌n bé ókʉ́ gwɑ́ jôʼlo. Sɑ̂ gwɑ́r, bɨ̌n bé ɑ́kóʼó jóʼo. Bɨ̌n bé ójwɛ̂ʼ. Sɑ̂ gwɑ́r, bɨ̌n bé ɑ́kóʼó bee. Ebě, bʉr bɑ̂, bɨ́ lɨl míléme. Bɨ́ dibe mégwɑ̌l mɔ́ɔ́. Bɨ́ dible míh mɔ́ɔ́, ó, mé ɑyɨ́ kɑ̌ bee, megwɑ̌l mɔ́ɔ́ ɑkɑ̌ jóʼo; ocwóó wɔ́ɔ́, ɑkɑ̌ gʉ́ɑ. Bé ntémé, bé ɑjwirɑ̌ nko mé dí yɨ́, ó me cíʼɨɨ bê.”» 16Yésʉs ntɔ̂ʼ lɛ́ɛ e bé ó: «Bɨ̌n bɨɛ, metyɛʼ me mpóm, mé e bɨ̌n, ebě, míh mɨ́n, mé lɨ́ ebee; megwɑ̌l mɨ́n lɨ́ ejóʼo! 17Mě lɛ́ɛ́ bɨ́n lɨ́ otyeetye ó, ogwíhɑ o mílɔ̌b ɨ́ buo buo le otîtyěl o bʉ̂r, bé ɑ́ gø̂gøm ó, bé béyɨɨ sɑ́ bɨ́n dí ebee yɨ́, sɑ̂ gwɑ́r, ɑbee, le ejóʼǒ sɑ́ bɨ́n dí ejóʼo yɨ́, sɑ̂ gwɑ́r, ɑjóʼo yê.» 18Yésʉs ntɔ̂ʼ lɛ́ɛ ó: «Jóʼlɑ́ɑ́ gɑ́ bé sɑ́ kɨkɛnɑ dí elɛ́ɛ, dumo e mbel mempeʼ yɨ́. 19Jɔʼ mʉ̂r dí elɛ́ɔɔ̌ Mbɨɑmbɨɑ Lɔ́ɔ́ dí edumo e Mpóʼo mé Dɑ̂ Nzyɛ̌m wɨ́, nye l'ɑgbɑ̂ wé ɨ́ nkɔb yɨ́, mʉr wɑɑ́ nøølɑ ó, le empɑh e nzɨ́, gúmó mémpeʼ mé ɑ́ kukur yɨ́. Sɑ́tɑn ntɔ̂ʼ pyɑ̂l, nzě dɛ̂ʼ mpeʼ yé ɑ́ kur ɨ́ lémé mʉ̂r wɑɑ́ yɨ́. 20Nyɑ̂ʼ mʉ̂r nøølɑ ó, e sí mékóʼ, gúmó mpeʼ yé ɑ́ kur yɨ́. Nyɨ́hɑɑ́, nye lɨ́ ejóʼǒ Mbɨɑmbɨɑ Lɔ́ɔ, ntɔ̂ʼ nʉɑ wé e bisʉhʉʉ. 21Sɑ̂ gwɑ́r, lɔ́ɔ wɑɑ́, wé ɑnî nyé ɨ́ léme tʉ́ŋlʉ̌. Nyě jɑɑ́ bɑʼle wé ó njɨ ɨ́ mɑ̂ péh jɔʼ. Jɔ̌ʼ túú le tíblɑ́ mû sí pyɑ̂l ɨ́ lɔ̌b lɔ́ɔ wɑɑ́ yɨ́, nyé obɨm ébɔ̌ʼ ɨ́ léme, ntɔ̂ʼ gwɑ̂ʼ. 22Nyʉ́ʉ́ ntémé nøølɑ ó, e mpeʼ yé ɑ́ kur lɨ́ minjwínɨ́nɨ́ yɨ́. Nye ɑ́ si kʉ jóʼo Mbɨɑmbɨɑ Lɔ́ɔ. Sɑ̂ gwɑ́r, mitúú mí sí le gǿmɑ́ ókúm le ogbɑɑ, byé ɑ́ si dímle nye ɨ́ nzɨ̌ mikóo myɔ́ɔ́, ntɔ̂ʼ kɑ̂ʼ Mbɨɑmbɨɑ Lɔ́ɔ, wé l'ɑkɑ̌ tô dóló. 23Nyʉ́ʉ́ mʉ̂r ntémé nøølɑ ó, e mpeʼ yé ɑ́ kur ɨ́ mpɑ̌ŋ sí métyɛʼ yɨ́. Nyɨ́hɑɑ́, nyɨ́ jóʼǒ Mbɨɑmbɨɑ Lɔ́ɔ, le egwɑ́ nʉɑ wê. Sɑ́ tɨ̂ʼ ó wé ɑ́ gúmo mpumó ɨ́ cwiʼ yé yɨ́. Lɨ̂ʼ étín, lé ɑ́ si gúmo mpumó nter. Lʉ́ʉ́, mpumó mekɑ́m mésɑmɑn. Lʉ́ʉ́ ntémé, mekɑ́m mélɛ̂l.» 24Yésʉs ntɔ̂ʼ bɑ́ʼɑ̌ lɛ́ɛ bé kɨkɛnɑ swîh. Nye ó: «Mpóʼo mé Dɑ̂ Nzyɛ̌m nøølɑ ó, e mʉr ɑ́ be mbɨɑmbɨɑ mpeʼ ɨ́ pemé yé nyɑ́. 25Ɨ́ gúú pum, bʉr bɨ́bɛ̂h ɨ́ bijô ɨ́ súgúgú, nyʉ́ʉ́ ntɨ̂m e mbɨn wé nzě pyɑ̂l ɨ́ pemé yɑɑ́, nzě be bíbébebébe bíkɑ́ gúmó mímbɨɑmbɨɑ mémpeʼ mé ɑ́ beŋɔɔ yɨ́, ntɔ̂ʼ lɑɑ. 26Jɔ̌ʼ mbɨɑmbɨɑ mpeʼ, yé ɑ́ pɑ̂h, gúmo mpúmó yɨ́, bibébebébe bíkɑ́ nzě pɑ̂h ntémé. 27Nó ó ósyɛ̂l o mésɑ̂ ó mʉ̂r pemé, bé ɑ́ nze to jî e né ó: “Dɑ̂, go ɑ́ bé ɑsí bě mbɨɑmbɨɑ mpeʼ ɨ́ pemé yô? Á bébebébe kɑ́ yɨ́ɛ, yê kɑ duho wó?” 28Nye nzě yɑlɑ e bé ó: “Ntɨ̂m e mbɨn wɑ̌m ó b'ɑ́ sɑ̂ mpʉ́nʉ̌.” Nó ó ósyɛ̂l o mésɑ́ bé, bé ɑ́ jî e né ó: “Nzê gʉ́ kɑm ó, bɨ̌h tô tɨ̂ yê, mɑ̂ʼ yé gúmo gwɑ́r ɛ̌?” 29Nye ó: “Heʼé, yé e nkul epyɑ̂l ó, bɨ́n sí tɨ̂ bébebébe kɑ́ nó, yé e nkul etɨ̂l le mpeʼ mpɑ̂. 30Bírɨ́ɨ́ gɑ̂, byé gǿɑɑ sɔ́mɑ́, tó pyɑ̂l ɨ́ jɔ̌ʼ søø ékpɛm, jɔʼ bé ngɑ́ kpɛm méde yɨ́. Jɔʼ yɑɑ́ ó mé ólɛ́ɛ ókpɛmɑ ó, lɨ́ esôʼ, bé tɑ́ɑrɑɑ emɛɛ bébebébe kɑ́ yɑɑ́, kɑ̂ʼ yé mimbom, díʼɔɔ yê. Píe tɨ̂, bé okpɛm méde mempɑ̂, kɑɑle mé ɨ́ nkunɑ nyɑ̌m.”» 31Nye bɑ́ʼɑ̌ nzě sɑ̂ bé yʉ́ʉ́ kɨkɛnɑ. Nye e né ó: «Mpóʼo mé Dɑ̂ Nzyɛ̌m nøølɑ ó, e díh é nzɔ́m nyʉ́ʉ́ mʉ̂r ɑ́ nʉɑ, myɑm ɨ́ pemé yé lɨ́. 32Lé ɑ́ be ɨ́ buú twɑ̂ʼwo ɨ́ sɔ́mɑ́ mpúmó nyɨnyɛ̂h. Sɑ̂ gwɑ́r, ɨ́ jɔʼ lé ɑ́ kɑ pɑ̂h yɨ́, lɨ́ bɑ́nɑ̌ sɑ̂ mpěʼ nɨ́nɨ́ɨ́, lɨ́ elɑɑ mémpeʼ mɨ́mɛ̂h ɨ́ mpwɑʼ, nzě sɑ̂ lɨ́ ɨ́ ntuuu. Binʉ̌n, byê nzě lʉ́o mɔ̂ʼ mɔ́ɔ́ ɨ́ milɔ́ɔ́ mí lɨ́ yɑɑ́.» levure 33Nye ntɔ̂ʼ bɑ́ʼɑ̌ sɑ̂ bé kɨkɛnɑ swîh: «Mpóʼo mé Dɑ̂ Nzyɛ̌m nøølɑ ó, e levure nyʉ́ʉ́ mʉ́mɑ́ ɑ́ sol tʉ́ŋlʉ̌ okílo ó pǔ blêr mekɑ́m mébɑ́ le otɛ̂n yɨ́. Yê nzě nkɑŋle, tó kumo ɨ́ jɔ̌ʼ címé blêr, wé ɑ́ nkɑŋle wɨ́wɛ̂h yɨ́.» 34Yésʉs ɑ́ jwijwe mentumo me bʉ̂r milɛ́ʼlɑ́ mímyɛ̂h ó, ɨ́ nzɨ̌ bikɨkɛnɑ. Nye ɑ́ bé ɑlwib e bé ɨ́ nzɨ̌ swîh. 35Nye ɑ́ sɑ̂ nó ó, milɛ́ɑ́ mé nyʉ́ʉ́ ngwíhɑ milɔ̌b, myé nkʉ̂ dirɑ̌ mbi nyé ɑ́ boo tile wɨ́ʼ ó: «Me ólwib e bé ó ɨ́ nzɨ̌ bikɨkɛnɑ. Me ólɛ́ɛ bé milɔ̌b mi dí misolɑ́ mí, tɑ́ɑre ɨ́ jɔ̌ʼ kʉ́ e sí, byé ɑ́ be ɑpɑ̌ bě kuhɑ́ yɨ́.» 36Yésʉs nzě líʼe éntumo e bʉ̂r, nî mbɛ̌r. Ompʉ́n bé nzě sîhlě súm nyé ɑ́ be yɨ́. Bé e né ó: «Pɑ́ʼlɑ́ɑ́ bɨ́h kɨkɛnɑ mé bébebébe kɑ́ ɨ́ pemé.» 37Yésʉs nzě yɑlɑ e bé ó: «Mʉr dí ebě mpeʼ mpɑ̂ nyɑ́, nye ó Mwɑ̂n mé Mʉr. 38Pemé yé, yé ó sí yɨ̂. Mpɑ̌ŋ mpeʼ, yé lɛ́ʼlé ó, nkɔb bʉr o dí ɨ́ Mpóʼo mé Dɑ̂ Nzyɛ̌m bɑ́. Bébebébe kɑ́, yé ó bʉr o dí ɨ́ nkɔb mé Sɑ́tɑn bɑ́. 39Ntɨ̂m e mbɨn wé ɑ́ nze be bébebébe kɑ́ nyɑ́, nye ó sɔ́ŋ meleme. Søø ékpɛm, wé lɛ́ʼlé ó, esúʼlɑ́ é sí yɨ̂. Okpɛmɑ, bé ó beéngeles mé Nzyɛ̌m. 40Mpʉ bé dí epɛ̌ʼ bébebébe kɑ́, dîʼ yé lɨ́ ebéʼé yɨ́, nó ntémé ó bé ngɑ́ sɑ̂ bʉ̂r lɨ́ esúʼlɑ́ é sí yɨ̂ʼ yɨ́. 41Mwɑ̂n mé Mʉr ólómo bééngeles bé, ó bé ntɑ́ɑ nzě pɛʼ ɨ́ Mpóʼo nyé mebɔ̌ʼ mɨ́mɛ̂h mé óbɨmɑ bʉ̂r ɨ́ miléme ó, bé sɑ̂ʼ misyóm mɑ́. Bé ódwih ntémé osyɛ̂l o mísyóm bɨ́bɛ̂h. 42Nyé oguho bé ɨ́ duró lé ólûl, gúmó bé ójóno le epûʼlo méjye yɨ́. 43Nó bʉ̂r o dí tîtyěl ɨ́ míh mé Nzyɛ̌m bɑ́, ngɑ́ pɑ̌n mpʉ dʉ́o ɨ́ Mpóʼo mé Sɔ́ŋ wɔ́ɔ́ yɨ́. Mʉr dí e megwɑ̌l mé éjóʼo nyɑ́, nye jóʼɑɑ nɑ́ɑ̌!» 44«Mpóʼo mé Dɑ̂ Nzyɛ̌m nøølɑ ó, e sɑ́ dí ɨ́ buo ódimé, yɑɑ́ nyʉ́ʉ́ mʉ̂r ɑ́ sol ɨ́ pemé yɨ́. Nó nyʉ́ʉ́ mʉ̂r swîh ɑ́ to pû, ntɔ̂ʼ kúlwɑ lɨ́ esǒ lé lɑɑ́, nye ntɔ̂ʼ bɑ́ʼɑ̌ búblo yé tɨ̂. Nye nzě buú soho, ntɔ̂ʼ tó bɛ́mɑ mébi mé mɨ́mɛ̂h, búlɑ, nzě bwɑ̂m pemé yɑɑ́ e mɔnɨ́ yé.» 45«Mpóʼo mé Dɑ̂ Nzyɛ̌m nøølɑ ntémé ó, e mʉr dí esɑ́ɑ ébwɑ̂m ópérel ó dí ɨ́ buo ódimé bɑ́. 46Jɔʼ nyé ɑ́ to bee pérel ngwɑ́r ɑ́ be ɨ́ buú buo ódimé nyɑ́ yɨ́, nye ntɔ̂ʼ tó bɛ́mɑ mébi mé mɨ́mɛ̂h, ntɔ̂ʼ búlɑ, nzě bwɑ̂m mbɨɑmbɨɑ pérel wɑɑ́.» 47«Mpóʼo mé Dɑ̂ Nzyɛ̌m bɑ́ʼɑ̌ nøølɑ ó, le ontɑ́m bé dí eguho ɨ́ mɑ̂ŋ lɨ́ esú lé émɛ̂r mímbi mí ósû mímyɛ̂h wɨ́. 48Jɔʼ wé ɑ́ be, wé mû sí lóno yɨ́, ojʉ̂l bé ósû ntɔ̂ʼ dulo wé cín, diŋɔɔ sí, pɛ́hɔɔ ósû, kɑɑlɔɔ mímpɑ̌ŋ mí ósû ɨ́ mekwɑ́m, myɑhɔɔ bɑɑ́ o dí ɑbe e nyɔm bɑ́. 49Mpʉ yɑɑ́ ntémé ó ngɑ́ sɑ́ŋɔɔ lɨ́ esúʼlɑ́ é sí yɨ̂ʼ yɨ́. Beéngeles, bé ónzě gbɑ̂ mbɔ́ʼ pɑ́ʼ bíbɨ́blɑ bi bʉ̂r le otîtyěl o bʉ̂r. 50Bé oguho bíbɨ́blɑ bi bʉ̂r ɨ́ duró lé ólûl. Gʉ̂ʼ ó bé ngɑ́ jóno le epûʼlo méjye yɨ́.» 51Yésʉs nzě jî e bé ó: «Nzê bɨ̌n bé lɨ́ egwɑ́ jóʼo bíkɨkɛnɑ bîʼ bíbyɛ̂h ɛ̌?» Bê nzě sʉ nkɑ̂m. 52Nye nzě lɛ́ɛ e bé ó: «Lɛ̂ʼlɑ metié nyɨnyɛ̂h mû mpʉ́n ɨ́ Mpóʼo mé Dɑ̂ Nzyɛ̌m nyɑ́, nyě nøølɑ ó, e mʉr mbɛ̌r dí etʉ̂to lɨ́ ekʉ̌m lé, nʉnʉɑ bísɑ́ byé tɨ̂. Yɨ̂ʼ jɔʼ, nyě nʉɑ ó bisɑ́ bíjwɑ̂n. Yʉ́ʉ́ jɔʼ, nʉɑ byɑɑ́ bi myɑ̂.» 53Jɔ̌ʼ Yésʉs ɑ́ sil elwib e bé ɨ́ nzɨ̌ bikɨkɛnɑ byɑɑ́ yɨ́, nye ntɔ̂ʼ lɑɑ tɨ̂. 54Nye nzě tô gúmó nyé ɑ́ bwɑʼ yɨ́, nye ntɔ̂ʼ lɛ̂ʼle bʉ̂r ɨ́ mempɑ́h bísulɑ́ mɔ́ɔ́, ɨ́ mbi dí ó, bʉr bɨ́bɛ̂h, bé ɑ́ be ɨ́ buú kɑ̂m wɨ́. Bê nzě jíilɑ ó: «Nyě duhǒ e wɨ̂ʼ ócwóó le mɑ̂ʼ ménkul wó? 55Ntʉ́ʼ mwɑ̂n mé kɑ́bínɑ nyɑ̂ʼ ɑ̌? Ntʉ́ʼ Mɑrie dí nyɔ̌ŋ ɨ́? Jɑcques, Joseph, Simon, bé e Yʉ́dɑ, bé ɑbe bɨ́ɔɔ́ bé? 56Ntʉ́ʼ mɨ́nɑ́ gɑ́ le okɛ́l bɨ́bɛ̂h dí eciʼe wɑ̂ʼ bɑ́ʼ ɛ̌? Á nyɨɛ bɑ́ duho e wɨ̂ʼ ócwóó le nyɨ̂ʼ nkûl wó?» 57Bê nzě bɨm ébɔ̌ʼ ɨ́ miléme, ntɔ̂ʼ benɔɔ nyê. Jɔʼ yɑɑ́ ó Yésʉs ɑ́ nze lɛ́ɛ e bé ó: «Bé jɑɑ́ bene éjwɑ́ɑwo ngwíhɑ milɔ̌b mé Nzyɛ̌m ó, njɨ ɨ́ sí yé le ɨ́ mbɛ̌r bʉ̂r wé tʉ́ŋlʉ̌.» 58Nó Yésʉs ɑ́ kɑ sɑ̂ tɨ̂ʼ ó bwɑ́ mésimɑ́, ɑbuo, ebě, bé ɑ́ bé ɑjyɛ̂ʼwo e nye.

will be added

X\