NSAN MATEO 13

1Nepʉ ra pa'a̱ ra Jesu bi bøni de nú'a̱ ra ngu habʉ mi 'bʉi, ne bi ma bá hudi ja ra ña̱nga ndehe. 2Nepʉ bi ma ndunthi ya ja̱'i bá c'a̱'tsi'a̱, nu'bʉ́ nu'á̱ bi bøxa ja 'nara motsa ne ja bi hñudini, ne gatho ya ja̱'i bi gohini ja ra ña̱nga ndehe. 3Nepʉ bi metuabi'ʉ 'raya 'bede pa bi 'ñutuabi. Nurá mʉdi ra 'bede bi mede, bi ma̱ de 'nara mot'i ne bi 'ñena: ―'Nara mot'i bi ma da mpot'a ja rá hua̱hi. 4Y nu mi mʉdi bi mpot'i, bi dagui 'raya zi nda ja ra 'ñu. Y nuya nda'ʉ bi zi ya ts'ints'ʉ. 5Y nu ma'ra ya nda bi dagui ja ya 'bodo habʉ mi otho ndunthi ra hai, y nuya nda'ʉ 'bestho bi føts'e ngue'a̱ hinxmá pidi ra hai. 6Y nu mi pat'a ra hyadi bi huixqui ne bi 'yot'i ngue'a̱ mi otho yá 'yʉ. 7Nu ma'ra ya nda bi dagui mbo ja ya 'mini, ne mi te ya 'mini bi xumi ne bi hyo nú'a̱ xqui 'bot'i. 8Ha nu ma'ra ya nda bi dagui ja ra hoga hai, y nú'ʉ ya nda'ʉ xi bi c'onts'i xá hño ne bi hogui, 'raya 'bai bi unga 'na nthebe ya nda, nu ma'ra ya 'bai bi unga hñu'rate, ha nu ma'ra ya 'bai bi unga 'natema'rɛt'a ya nda. 9Nu'a̱ tó'o pɛ'tsa ra paha da 'yøde nuya ya noya dí ma̱, dá 'yøde. 10Nepʉ yá nxadi bi joni habʉ mi hudi ra Jesu pa bi 'yambabi ne bi 'ñembabi: ―¿Hanja guí zofo ya ja̱'i njabʉ co nú'ʉ ya 'bede? 11Ra Jesu bi da̱tuabi'ʉ ne bi 'ñembi: ―Nuga dí ma̱nga njabʉ ngue'a̱ nuyʉ́ hingui tsa da zo yá mfeni nú'a̱ dí ma̱ de hanja ri nda̱ Ajua̱, nú'a̱ hinxqui fa̱di ma'mɛt'o. Ngue'a̱ nuyʉ́ hinxa t'umba ra mfa̱di pa da ba̱di, pe nu'ahʉ ha̱, xa t'a'ahʉ ra mfa̱di pa gui pa̱hʉ. 12Y nu'ahʉ ma'na ma gui pa̱hʉ ngue'a̱ xa t'a'ahʉ ra mfa̱di, nja ngu xa hma̱ gue nu'a̱ tó'o jababi, ma'na ma da mɛ'tsi, ha nu'a̱ tó'o othobi, ma da tha̱cuabi nú'a̱ ts'ʉ pɛ'tsi. 13Nuyʉ́ dí petuabi njabʉ ngue'a̱ ja yá thandi pe hingui handi, ja yá nt'øde pe hingui øde, ne ja yá mfeni pe hinte yá fa̱di. 14Hangue bi njabʉ ngu nú'a̱ xqui ma̱nga ra ba̱di Isaía maya'bʉ ne bi 'ñena: Ma gui 'yødehʉ pe hinda zo ri mfenihʉ. Ma gui hyanthʉ pe hingui ma gui pa̱dihʉ te rí bøni nú'a̱ guí hanthʉ. 15Ngue'a̱ xi xa megui ri mfenihʉ, ne hinguí ne gui hñuxhʉ nt'øde nú'a̱ guí ødehʉ, ne hinguí ne gui pa̱hʉ nú'a̱ guí hanthʉ. Nu'ahʉ hinguí ne gui hanthʉ, nixi gui 'yødehʉ, nixi gui pa̱hʉ, ngue'a̱ hinguí ne gui ntsø'mhʉ pa ga pun'a ri ts'oquihʉ. Nuna guehna bi ma̱nga ra ba̱di Isaía de ya 'ña̱gamfri ja̱'i. 16Pe nu'ahʉ xa ja̱p'ahʉ Ajua̱, ngue'a̱ xcá hyanthʉ co ri thandihʉ, ne xcá 'yøhʉ co ri nt'ødehʉ. 17Xi majua̱ni dí xi'ahʉ gue ndunthi yá 'mɛhni Ajua̱ nú'ʉ mi 'bʉi maya'bʉ ne ma'ra ya hoja̱'i mi nehma̱'ʉ xa hyandi ngu nú'a̱ guí hanthʉbya, pe himbi za bi hyandi'ʉ. Ne mi nehma̱ da 'yøde nuya ya noya guí ødehʉbya, pe himbi za bi 'yøde'ʉ. 18Nubyá 'yøhʉ xá hño te rí bønga nú'a̱ ra 'bede stá xi'ahʉ de ra mot'i. 19Nu'ʉ ya nda bi dagui ja ra 'ñu go gue'ʉ ngu nú'ʉ to'o bi 'yøde ra noya de hanja ri nda̱ Ajua̱ ne himbi zo yá mfeni. Nu'bʉ́ bi yʉt'a ra ts'onda̱hi ja yá mfeni pa bi pu'tua gatho nú'a̱ xqui ba̱hma̱'ʉ. 20Nu'ʉ ya nda bi dagui ja ra 'bodo go gue'ʉ ngu nú'ʉ to'o bi 'yøde ra ma̱ca noya ne 'bestho bi gamfrihma̱ co 'nara johya, 21pe hinxqui zɛ yá jamfri, hangue nu mi tho ya ts'othogui ne ya nt'ʉtsate po rá ngue ra ma̱ca noya, nu'ʉ́ 'bestho bi 'uegue. 22Nu'ʉ ya nda bi dagui ja ya 'mini go gue'ʉ ngu nú'ʉ to'o bi 'yøde ra ma̱ca noya pe 'bestho bi 'bɛ yá jamfri ne bi 'uegue ngue'a̱ nsøctho mi oda yá mfeni ra boja̱ ne ma'ra ya t'øt'e de ra ximhai. 23Pe nu'ʉ ya nda bi dagui ja ra hoga hai go gue'ʉ ngu nú'ʉ to'o bi 'yøde ra ma̱ca noya ne bi zo yá mfeni, ne xi bi zɛdi yá jamfri. Nu'bʉ́ go gue'ʉ xi bi unga ra sofo nja ngu ya nda, 'ra bi unga 'na nthebe, ha nu ma'ra bi unga hñu'rate, ha nu ma'ra bi unga 'natema'rɛt'a. 24Nepʉ ra Jesu bi metuabi'ʉ ma'na ra 'bede ne bi 'ñembi: ―Nurá hmanda ra Nda̱ de mahets'i nja ngu 'nara mot'i bi mot'a ra trigo ja rá hua̱hi. 25Pe nu mi 'ña̱ha̱ yá mɛfi, bi zø 'nará ncontra'a̱ ne bi mo'tua 'raya ts'onda̱po ja rá hua̱hi. Nepʉ de gue'a̱ 'bestho bi ma. 26Ha nu mi føxa ra trigo, nehe bi føxa ya ts'onda̱po. 27Nepʉ ya 'bɛgo bi ma bá ambabi ra mehua̱hi ne bi 'ñembi: “Ndada, ¿ha gue hingo ra trigo gá pot'a ja ri hua̱hi? ¿Hanja go bi c'onts'a nehe 'raya ts'onda̱po?” 28Nu'bʉ́ ra mehua̱hi bi da̱tuabi yá 'bɛgo bi 'ñembabi: “Za̱i 'nama ncontra to'o bi mot'a nú'ʉ ya ts'onda̱po.” Nu'bʉ́ ya 'bɛgo bi 'ñemba ra mehua̱hi: “¿Ha guí ne ga ma ga c'ʉ'tshe nú'ʉ ya ts'onda̱po?” 29Nu'bʉ́ bi da̱di ra mehua̱hi bi 'ñena: “Hina, oxqui ma gui c'ʉ'tshʉ ya ts'onda̱po, ngue'a̱ nu'bʉ gui c'ʉ'tshʉ ya ts'onda̱po, ¿xi'bʉ gui c'ʉ'tshʉ nehe ra trigo? 30Hophʉ da te mahyɛgui, cabo gue nú'a̱ ra pa de ra sofo ga 'bɛpa ya xofo da hyɛts'i 'mɛt'o nú'ʉ ya ts'onda̱po, ne da du'ti pa da tsa̱t'i, ha nura trigo da munts'i pa da mɛ'tsa ja ra troha.” 31Nepʉ ra Jesu bi metuabi'ʉ ma'na ra 'bede ne bi 'ñembi: ―Rá hmanda Ajua̱ mahets'i nja ngu 'nara nda dega mostasa nú'a̱ bi mot'a 'nara ja̱'i ja rá hua̱hi. 32Nú'a̱ ra nda'a̱ ma'na xi ra zi lotsi de gatho ma'ra yá nda ya nda̱po, pe nu sta nte'a̱, ma'na ra da̱ngui de gatho ma'ra ya nda̱po, ne da nte xi ra da̱ngui ngu 'nara 'bai gá za, y asta ja da hyocni yá 'bafi ya ts'ints'ʉ. 33Nepʉ bi xipa ma'na ra 'bede bi 'ñembi: ―Nurá hmanda Ajua̱ mahets'i nja ngu 'nara 'bɛhña̱ bi hyoca ra thuhme ne bi 'yɛnts'ua ra nzoi nú'a̱ ri japi da nets'i ra thuhme, ne mi ngu 'nate kilo ra arina bi mant'i, ne masque 'na zi tʉqui bi japi, pe bi nets'i gatho. 34Gatho nú'a̱ mi xipa ya ja̱'i ra Jesu bi xipabi dega 'bede. 35Hangue bi njabʉ ngu nú'a̱ xqui ma̱nga 'nará 'mɛhni Ajua̱ maya'bʉ bi 'ñena: Ma ga petuabi 'raya 'bede ya ja̱'i, pa ga utuabi nú'a̱ hinto xa ba̱di desde bi mʉdi ra ximhai. 36Nepʉ ra Jesu bi 'ñedi ya ja̱'i pa da ma ja yá ngu, y nehe'a̱ bi ma ja nú'a̱ ra ngu habʉ mi 'bʉi. Nepʉ yá nxadi bi ma bá tsʉdi ne bi 'ñembabi: ―Xi da xicje xá hño te rí bønga nú'a̱ ra 'bede de ya ts'onda̱po bi føxa ja ra hua̱hi. 37Nu'bʉ́ ra Jesu bi da̱di ne bi 'ñembabi'ʉ: ―Nú'a̱ ra mehua̱hi bi mot'a ra trigo ja rá hua̱hi go gue'a̱ Nú'a̱ To'o bi e bi Nja̱'i. 38Ha nura hua̱hi go gue'a̱ ra ximhai, ha nura trigo go gue'ʉ nú'ʉ 'bʉi ja rá hmanda Ajua̱, ha nuya ts'onda̱po go gue'ʉ nú'ʉ øtua rá hmanda ra ts'onda̱hi. 39Nura ncontra to'o bi mot'a ya ts'onda̱po go gue'a̱ ra ts'onda̱hi. Ha nura pa de ra sofo go gue'a̱ rá nga̱ts'i ra ximhai, ha nu'ʉ ya xofo go yá ɛnxɛ Ajua̱. 40Nja ngu ya xofo da 'ueca ya ts'onda̱po pa da tsa̱t'i, njabʉ nehe ja rá nga̱ts'i ra ximhai ya ɛnxɛ da 'ueca nú'ʉ ya ja̱'i øtua rá hmanda ra ts'onda̱hi. 41Nú'a̱ To'o bi e bi Nja̱'i ma da mɛhna yá ɛnxɛ pa da 'ueca gatho ya 'yøt'ats'oqui ne gatho ya ts'o'mʉi gá ja̱'i pa hinda yʉt'a mahets'i. 42Nu'ʉ́ ma da t'eque pa da thøt'a ja ra tsibi nú'a̱ ma da nzø pa nza̱ntho, y nuni ja di zohma̱ni ne ja di gusthma̱ni yá ts'i. 43Nepʉ nu'ʉ tó'o 'yo xá hño ja rá thandi Ajua̱ ma da yot'i'ʉ ngu 'nara da̱nga ñot'i nuni mahets'i habʉ bí manda'a̱. Nu'a̱ tó'o pɛ'tsa ra paha da 'yøde nuya ya noya dí ma̱, dá 'yøde. 44Rá hmanda ra Nda̱ de mahets'i nja ngu ra boja̱ xa t'agui mbo ja ra hai, y nura boja̱'a̱ bi dini 'nara ja̱'i ne bi yopa go'mithoni ma'na'qui. Nu'bʉ́ nu'á̱ co ra johya bi da̱ma pa gatho nú'a̱ te mi pɛ'tsi pa da danga nú'a̱ ra hai habʉ xqui dinga ra boja̱. 45Nehe rá hmanda ra Nda̱ de mahets'i nja ngu 'nara duqui nú'a̱ mi tuca ya hoga t'axa do yá thuhu ya perhla. 46Nu mi zʉdi 'nara hoga perhla xi mi muui ndunthi, nu'bʉ́ nu'á̱ bi da̱ma pa gatho nú'a̱ te mi pɛ'tsi pa bi danga nú'a̱ ra perhla'a̱. 47Nehe rá hmanda ra Nda̱ de mahets'i nja ngu 'nara xit'a̱ bi t'ɛnt'a ja ra ndehe ne bi gʉ 'rama'na'ño ya hua̱. 48Y nu mi ñuts'i ra xit'a̱, ya mɛhua̱ bi hña̱i pa ja ra ña̱nthe. Ne bi hñudi'ʉ pa bi huahna ya hoga hua̱ pa bi yʉt'a ja ra 'bøts'e; ha nu'ʉ himyá hoga hua̱ bi føtbʉ. 49Ma da njabʉ nehe ja rá nga̱ts'i ra ximhai, ma da 'ñehe ya ɛnxɛ pa da 'ueca ya ts'o'mʉi de ja ya hoja̱'i. 50Ne nú'ʉ ya ts'o'mʉi ma da thøt'a ja ra tsibi nú'a̱ ma da nzø pa nza̱ntho, y nuni ja di zohma̱ni ne ja di gusthma̱ni yá ts'i. 51Nu'bʉ́ ra Jesu bi 'ñembabi yá nxadi: ―¿Ha gue xa zo ri mfenihʉ gatho nú'a̱ stá xi'ahʉ? Nu'bʉ́ nu'ʉ́ bi da̱tuabi ne bi 'ñembi: ―Ha̱ha̱, ma zi Hmu'ihe. 52Nu'bʉ́ nu'á̱ bi 'ñembabi'ʉ: ―Xá hño 'bʉ. Nubyá da za gui 'ñudihʉ hingue hønsɛ nú'a̱ bi ma̱nga ra Moise ne ma'ra yá 'mɛhni Ajua̱, pe nehe da za gui 'ñudihʉ ma 'ra'yo nt'utuate dí u't'a'ihʉ de hanja ri nda̱ Ajua̱, gui njahʉ ngu 'nara dada de 'nara ngu jʉqui nura ora honi gatho nú'a̱ te xa mɛ'tsa maya'bʉ ne ja guehya. 53Ha nu mi uadi ra Jesu bi ma̱nga nuya ya zi 'bede, bi ma de guehni. 54Ne bi ma pa ja rá hai'a̱, y de mi 'bʉhni mi pa ja ra nija̱ de guehni pa mi xahna ya ja̱'i. Y nu'ʉ́ xi bi 'yø ne bi 'ñena: ―¿Habʉ xuá pa̱di nú'a̱ ra mfa̱di pa̱hni? ¿Ne há xqui ba̱hni 'bʉ nuya ya da̱nga nt'udi øt'e? 55¿Ha gue hingo guehni rá t'ʉ nú'a̱ ra yaxi? ¿Ha gue hingo guehni rá t'ʉ ra Maria? ¿Ha gue hingo guehni rá cu ra Cobo ne ra Jose, ne ra Simu ne ra Juda? 56¿Ha gue hingyá menguua yá nju nehe? ¿Habʉ xuá ba̱dini gatho nú'a̱ ma̱ ne gatho nú'a̱ øt'e? 57Y ya ja̱'i de guehni mi pø yá cuɛ con gue'a̱ ne himbi ne bi gamfri. Hangue nura Jesu bi 'ñembabi'ʉ: ―'Nará 'mɛhni Ajua̱ habʉraza ri 'yo ri hnumansu, pe ja rá haisɛ hina, nixi ja rá ngu. 58Hangue ra Jesu himbi 'yøt'a ndunthi ya da̱nga nt'udi de guehni ngue'a̱ ya ja̱'i himbi ne bi gamfri.

will be added

X\