IBƏRANIKWA 11

1Ama magə̀sà duwa nda ndzer ŋa ka, na wùra aka gə̀s nda gə̀zlə̀ŋ ŋgar a. A sər taŋa ka, a ŋget a dukw ata a waya i gə̀zlə̀ŋ ŋgar a. A sər mbàŋa ka, dukw ata aka ŋgatar zùkw tsìye ka, a riŋ kaɗə̀ŋ ndzer. 2Aɗàbà akahər ata Mbulum a gə̀s mburma lèlè ka, agəra megìse ata ta gə̀s ŋgat nda gə̀zlə̀ŋ tar a. 3Agəra megìse kwa ana kinèhe kə̀ gə̀sakwa Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ kwa ya ka, kà sərakwa dər, akahər ata piŋŋè, ŋgat a ge gər àhə̀ɗ ka, nda bazlam ŋgar ana a tsik a, kàmala megweɗe ya: Gà dukw ana gà mburma ta ŋgeter a tserdze ya, tə dara ka, i tə̀v dukw ana wùra a ŋgeter a tsìye. 4Agəra megìse Abel ana a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ akahər ata ya tèkeɗè ka, a vəlar dukw taf masak ŋa. Dukw ana a vəlar a ka, ŋgwal ŋa, a zà gà dukw ana dàmər ŋgar Kayinu a vəlar a. A tsàhən aà Mbulum, a fə̀r ahər kàmala mala ndzer ŋa ika miɗ ŋgar ka, agəra megìse ŋgar ana a gə̀s ŋgat a. Ŋgat a ɗif a kwa à dukw ata kataya ka, aɗàbà ana a gə̀s dukw masak ŋa ata Abel a vəlar a. Ku mege kinèhe aka mə̀t tèkeɗè ka, a riŋ a ɗif a kwe a à duwa mbà hiywe, agəra ana a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ a. 5Agəra megìse Anuhu ana a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ akahər ata ya ka, ŋgat ka, aka mə̀t tsà. Mbulum aka tsəl à ŋgat a gər ŋa a tə̀v ŋgar. Wùra ilik aka ŋgatar asa tsìdze, aɗàbà ana Mbulum aka mbə̀r metsile à ŋgat a. Ti tsik ahər i wàkità Mbulum ka, ta gwa: "I tə̀v ana ŋgat ɗa ika gər àhə̀ɗ mbà, tàa tsəl à ŋgat zùkw tsìye ka, mendze ŋgar ana a ndze a ika miɗ Mbulum a ka, a tsàhən ahər dukw ŋgar." 6Na wùra aka gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ tsə̀ka, a sle aà metsèhine ahər a tsìdze. Na wùra a sàsar madà a tə̀v ŋgar ka, say mà gə̀s ŋgat nda gə̀zlə̀ŋ, ma sər ka, Mbulum a riŋ dukw ŋgar. Dìte ma sər dər ka, Mbulum ŋgat mala megè ŋgwal ŋa a gà na tar riŋ ti yehe a ŋgat a mbàŋa. 7Agəra megìse Nuhu ana a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ akahər ata ya ka, a dzalawa aka dukw ana Mbulum a tsikewar, a ta ge a ba aka miɗ mbà ya. Ku mege aka ŋgat a gà dukw ata ti ta ge a ba ya zùkw tsà tèkeɗè ka, aka gə̀s ahər àhəm. A làmbaɗa batsàh slə̀làh yam ana gà mburma ŋgar tserdze ta beye dər à batsàh yam ana a ràh aka gər àhə̀ɗ fèɗìɗe, dìte ka, ti dzeye aɗəm asa tsìye. Nda megìse ŋgar ata a gə̀s Mbulum a ka, a pə̀z gər àhə̀ɗ a bə̀ɗ nda sèriyè. Gà mburma ana tə sər Mbulum tsìye ka, tàa dzeye fit. Kàmala taŋa ya mbàŋa na Mbulum a zla ŋgat kàmala mburma ŋgwal ŋa ya ika miɗ ŋgar ka, aɗàbà megìse ŋgar ata a gə̀s ŋgat nda gə̀zlə̀ŋ a. 8Aɗàbà megìse Abəraham ana a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ akahər ata ya ka, ŋgat a gə̀s ahər àhəm i tə̀v ana a zalar, a gwaɗar ka: "Da aka àhə̀ɗ ana i ɗifek a dər, i ta vilek a, a ne a biy yak a." Ama ka, Abəraham a sər tə̀v ana a ti ndze aɗəm a ya tsà. Ku mege kataya tèkeɗè ka, a miyak à àhə̀ɗ ŋgar ata, a màh ba, a da. 9Agəra megìse ana a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ a ka, a ndzawa ika àhə̀ɗ ata Mbulum a tsiker i sìda ya, a gwaɗar, i ta vilek a ya ka, hiyikwikwe, agəra ana ŋgat gà slele ya. A ndzawa ka, i mekìrìwè ga petek. Kəla ŋgar Izak, nda Yakuba kəla Izak ata tèkeɗè, tə ndzawa i medzìbe ga ata. Tar ata tserdze ya ka, Mbulum a tsikewa a tar bazlam ata i sìda ya mbàŋa. 10Aɗàbà Abəraham a vava ka, batsàh kwite ana madzàha ŋa ɓəŋɓəŋ, Mbulum a dzala nda gər ŋgar, dìte a zlàzla ya. 11Agəra megìse Abəraham ana a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ a ka, aka ŋgat ndzə̀ɗa aà menè tsir gà ɓə̀za. Aka ge màndawal kwètif kwètif. Ama daala ŋgar Sara aka war kəla, ku mege ŋgat ìdil ŋa, aka mə̀tsaha aà mawà kəla ya tèkeɗè ya. Dukw ata a ge ba ka, aɗàbà ana Abəraham a fə̀r aà Mbulum ka, a ye a aà duwa tsà, dukw ana aka tsik i sìda ya ka, a ta ge a ba nda ndzer a. 12Akahər ata ka, Abəraham aka ndza aà bəra hinne, aka ge màndawal kwètif kwètif, a zeha ka, hinne tsà na à mìt a ya. Ku mege kataya tèkeɗè ka, ŋgat ilik aka ŋgat gà ɓə̀za hinne, kàmala gà màwùsàwus ana aà gə̀zà mbulum a, kige tsà kàmala hèwìyèŋ ana i dula vìrìɗìɗɗe a ɗeme a ba tsìye. 13Gà Abəraham ata nda Izak, nda gà Yakuba ya ka, ta gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ tar lèlè, haa a tə̀v ana ta mata ya. Tar ka, tàa ŋgat a gà dukw ata Mbulum a tsik i sìda ya, a gwa, i ta vil a ter a ya tsà. Ama tə dzala gà dukw ata a ta ge a ba ka, dìriŋ, dìte tàa ŋgaya dər ba mbàŋa. Ti tsikewa ika miɗ mburma parakkà, ta gwaɗawa: "Mə̀r ka, gà slele, kwite mə̀r ɗa ika gər àhə̀ɗ i faha tsà." 14Wùr ana a tsikewa medzìbe gà bazlam ata kataya ka, a sàsar aà megweɗe: Iye riŋ ihər i yehe a àhə̀ɗ ana a ne a biy ga ya. 15Tàa dzala gà gər aka àhə̀ɗ tar ana tə làh medera iɗəm a tsà. Na mege tə dzala kàmala taŋa ya ka, ana ka, ta ŋget a vatwa aà məmbə̀ɗà gər a fata asa. 16Ama tar ka, a sàs a tar tə̀v ana ŋgwal ŋa, a zà dər taŋa ya ìvaɗ. Ta waya ka, tə̀v ana i gər ŋa i mbulum a. Aɗàbà taŋa, i tə̀v ana tə zalawa a Mbulum tar "Mbulum Tsir mə̀r" ka, a ge hwarwa nda tə̀v tar tsà, aɗàbà ana ŋgat a làmbaɗa tar tə̀v ata ya. 17Agəra megìse Abəraham ana a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ a ka, a zla kəla mə̀kəs ŋgar mifèndèz ŋa ilik, tə zalar Izak. A kìɗ a a Mbulum zləmana, kàmala dukw taf ana masak ŋa ya, i tə̀v ana Mbulum ata a dzik dər à ŋgat a. A hàdzàl ba aà məvəlar kəla ŋgar ata, ku mege Mbulum aka tsiker i sìda ya piŋŋè, a gwaɗar: 18"Gwala yak à pèt a aà bəra ka, nda ahər kəla yak Izak" tèkeɗè ya. 19Abəraham a sər ndzer, Mbulum a sle aà məmbə̀lara à mburma i məmə̀ta ya asa mbàŋa. Aɗàbà taŋa kaɗə̀ŋ, Izak a ne ka, kàmala wùr ana a mbəlara i məmə̀ta ya ya. I fata ya ka, ta mà akaba aà mendze nda Abəraham asa. 20Agəra megìse Izak ana a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ a ka, a gwaɗa a gà ɓə̀za ŋgar, gà Yakuba nda Isuwa ka: "Mbulum mi pise a kurum àhəm." A tsik taŋa ka, aka gər gà dukw ana ti dere a ika miɗ mbà ya. 21Agəra megìse Yakuba ana a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ a ka, a pise àhəm a gà ɓə̀za Yasufa kəla ŋgar sula məmà, i tə̀v ana à mìt a ya. A pat ata ka, a diyakw gə̀ràh ŋgar a bə̀ɗ, diyakw a tike aaka gər, a zàmbaɗa à Mbulum. 22Yasufa tèkeɗè, agəra megìse ŋgar ana a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ a ka, i tə̀v ana aka à mimìte ya ka, aka tsik bazlam mede gà mburma gà Israyel ana ti de a ika àhə̀ɗ Misira ya, ta mbìɗ a gər aka àhə̀ɗ tar, aka miɗ mbà ya. A tsik a tar asa ka, meme na ti ta ge a nda məmə̀ta ŋgar ana à mìt a ya. 23Agəra megìse gà tsir Musa ana ta gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ akahər ata ya ka, ta kàha Musa kəla tar ata i huɗ kiye màkər a, dàgà aà gər ana ta wa ŋgat a. Ta kàha ka, aɗàbà ə̀bay a bets a gà ɓə̀za gà Israyel gà asləka ŋana. Tə sàmata, kəla ata ka, ŋgwal ŋa lèlè. A sàs a tar na tà kìɗ a ya tsà. Ama ka, tàa ge magə̀ɗa tsà asa mbàŋa. 24Agəra megìse ana Musa a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ a ka, i tə̀v ana a gəl ba ya, a sàsar na mburma tə zalar kəla də̀m ə̀bay gà Misira ya tsà. 25A dzala, a gwa: Ŋgùlùm mìi sèwèr akaba a are nda gà mburma Mbulum, na ndəna i ŋgeye a ba a dukw bakal gər àhə̀ɗ a. A sàmata, maŋgàyà ba ata ka, kwiɗèy à ndìviŋa, a ndze a hinne tsà. 26Aɗàbà a sər, a gwa: Ŋgùlùm i sèwèr a are agəra Kiristi ana Mbulum a ti slirre a ŋgat aka gər àhə̀ɗ mbà ya, na ndəna i ŋget a gà lìmana hinne ika àhə̀ɗ Misira i faha ya. Aɗàbà a tike a are ka, a dukw mayàba ŋgar ana Mbulum a ta viler a mbà ya. 27Agəra megìse Musa ana a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ a ka, a da ika àhə̀ɗ Misira ya, tar nda gà àsìŋ gà Israyel. Ku mege ə̀bay gà Misira a ge a àrə̀v nda tə̀v ŋgar hinne tèkeɗè ka, aka ge magə̀ɗa tsà. A mà àba aà àrə̀v ìŋgìk, a da aka miɗ aka miɗ kàmala ana a riŋ a ŋget a a Mbulum ana wùra a ŋgatawar nda are tsìye ya. 28Agəra megìse ŋgar ana a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ a ka, a làh mege megìrìve ana tə zalar Paska ya asa mbàŋa. A tsikeye a gà mburma gà Israyel, ta gwàtsakaya dər məmbə̀z aà gà gùva bìye hə̀rmaga tar, aɗàbà gawla Mbulum ana a dere a, a dzeye a à gà malkwara ya ka, ma ta bats aɗəm gà malkwara gà mburma gà Israyel tsà. 29Agəra megìse tar ata ta gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ ka, tàa sle aà mede i batsàh dùlùv ŋgìɗ ana tə zalar Dùlùv ndùzzwa ŋa ya. A sàs ba ikaba ya wurgàndalay, tə da iɗəm aka lìdè ŋgìɗ a sifek sifek, yam aka ge aà tar tsà. Ama i tə̀v ana gà mburma gà Misira ti dzik aɗəm àba kàmala taŋa ya ka, tiɓìts yam ata aka mà akaba, ta mata aɗəm fit. 30Agəra megìse ana gà mburma gà Israyel ata ta gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ a ka, ti tìwìlìkewa batsàh zlagam ana a lawara kwite Yeriko ya, kə̀la pat mbàŋa. Alə̀ka pat matəsəla ŋa a ge ka, ti tìwìlìk sik təsəla a tə̀v ilik ŋa ka, a mbazla bìrìm. 31Agəra megìse ana də̀m duwa muva ŋa, tə zalar Rahab, a gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ a ka, aka be aà məmə̀ta ya. Ama i tə̀v ana ta bats gà àsìŋ gà mburma ana i fata, ta gə̀s àhəm aà Mbulum tsìye ka, tàa lə̀m aà ŋgat tsà. Aɗàbà akahər ata a gə̀s gà mbəlakw gà Israyel ana tə sləraha tar aà masàmàtà ikaba tə̀v i kwite ata ya, a ga a ma ŋgar lèlè, a kàha aà tar a. 32Kinèhe ana, dukùla na i tsik a asa ya? Mendze a sle a tsà na aà maɗàmà gà bazlam aka gər gà Gidiyan nda Barak, nda gà Samsun, nda gà Yefta, nda gà Davit, nda gà Samiyel, dìte nda gà àsìŋ gà ɓə̀zla məmà à guma Mbulum ana akahər ata tserdze ya. 33Agəra megìse ana ta gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ tserdze ya ka, ta ge gùvəl aà àhə̀ɗ ŋgìɗ, ta mbà aà tar. Ta ge dukw ana ŋgwal ŋa ndaka vatwa ŋa lèlè ika miɗ Mbulum a. Tàa ŋgat dukw ana Mbulum a tsik a tar i sìda ya, a gwa ka, i ta vil a kurum a ya mbàŋa. Agəra megìse ata ta gə̀s Mbulum a ka, təts ta handaka aka bazlam a gà azil, na dìte ka, ta papaɗa tar asa tsìye. 34Tàa ndza a tə̀v akwa ana a wene a nda ndzə̀ɗa ŋgàrŋgàr a. Ama ka, akwa ata siyèkw a mbete. Duwa kwizikw aka ge a tar tsìdze. Tàa beye aà gà ɓə̀zla menè are tar ana tə ndzahaya tar màsalamà aà məbàtsà dər tar a mbàŋa. Ku mege malàhalàh ŋa ndzə̀ɗa tar a riŋ tsà tèkeɗè, tàa ne gà ɓə̀zla ndzə̀ɗa kuɗa. Ti ne gà na ti slewa aà megè gùvəl a, na dìte tə dalawa gà sliwdze gà bərakə̀zəm tar ana tə dara ika àhə̀ɗ ŋgìɗ a ya. 35Agəra megìse ana gà mə̀kəs duwa ta gə̀s Mbulum nda gə̀zlə̀ŋ a ka, tàa ŋgat a gà mburma tar ana ta mata ya asa, i tə̀v ana ta mbəlara i məmə̀ta ya ya. Gà àsìŋ gà mburma ŋgìɗ ti sèwèr are hinne nda ahər gà ɓə̀zla menè are tar ana ta ge a ter a matawak a, haa ta mata dər. A sàs a tar ka, ti niw Mbulum, dìte ta miyak à tar. Ama ta waya na ti niw a ya tsà. Ta ge dər kataya ka, aɗàbà ta veve a pat ana ti ta mbilere a i məmə̀ta ya asa, dìte ta ŋget a mesife ana ŋgwal ŋa i gər ŋa, à zè a taŋa ya. 36Gà àsìŋ gà mburma Mbulum ŋgìɗ tàa sèwèr are hinne, na i tə̀v ana tə sawla aà tar, ta gazla tar lehhè lehhè ya. Tə dzawaya tar nda tsitsirɓe, dìte gədzə̀zl gədzə̀zl tə dzàya tar a dàŋgay asa mbàŋa. 37Gà àsìŋ ŋa a riŋ ka, ta kalawa tar nda kur, haa ta mata dər. Gà àsìŋ ŋa a riŋ asa ka, tə sasaya ikaba tar a mərats mərats tə̀v sula sula. Gà biy ŋgìɗ ìbam, ta batsawa tar nda màsalamà. Medzìbe gà mburma ata ka, tar ti ne gà ɓə̀zla matawak hinne. Tə dzàyawa akaba ka, bàgwa awak, kige tsà, biy təmaŋ pəra. Ti sèwèrewa are ka, hinne, agəra gà ɓə̀zla menè are tar ana ta gewa a tar matawak a. 38Ti dzèdzeyewa ka, haŋgùm tàa da a faha, haŋgùm tàa da a faha. Tə sùwayawa ka, i kùsak nda gà i gər kwite. Tar tə ndzawa ka, i sləlak, nda gà i bìye. A ge a ba tsà na gà ŋgwal gà mburma ti ndze a ika gər àhə̀ɗ a. 39Gà mburma ata tserdze ya ka, tə da a gər a Mbulum lèlè, agəra ana ta gə̀s ŋgat nda gə̀zlə̀ŋ tar a. Ama ka, tàa ŋgat dukw ana Mbulum a gwa i sìda ya, i ta vil a kurum a ya ɓàv tsà. 40Aɗàbà Mbulum a gwa ka, a ta vil a kwe a dukw ana ŋgwal ŋa, à zè a taŋa ya. A waya na a vil a ter ihər a dukw ata ŋgwal ŋa ya, à gər tar a tsà, say a tə̀v ilik ŋa nda gà kwa tserdze.

will be added

X\