San Marcos 12

1Ajta e'eyan autyejche ɨ Jesús tɨ tihua'uta'ixaate'en seij cɨme'e ɨ nyuucari. Ayaa pu tihua'uta'ixaa tɨcɨn: ―A'atɨ tɨ yee raahuii ɨ uuva cɨye'e. Tyajcuá pu nu'u cɨn raará'ana. Aj pu i ti'itɨ huatyataahuaca'a tɨ cɨn raaja'ara'ape'en ɨ uuva. Ajta ti'itɨ ájtaahuaca'a ajteevi'i, ɨ maj japuan utyúu huéiixe'ere'en ɨ mej ti'imɨjhuaca. ’Tɨ'ɨqui ayan huarɨj, seica pu huatanyaɨjte ɨ chuej mej mi tiraanajchite'en cɨj caj. Aj pu i á'uraa aɨjna ɨ a'atɨ seica chuejra'a japua. 2Tɨ'ɨj nu'u ajna tyaja'ure'enye a'anaj maj pua'a raju'uraca aɨjna ɨ uuva, seij pu huataitaca'a tɨ i hua'utahuavii a'achu tɨ racɨ'ɨcɨpua aɨjna ɨ a'atɨ. 3Majta maɨn ɨ mej ti'imɨjhuaca, aɨ mu yeehui rajví'i aɨjna tɨ tyu'utaijti'ire. Tyamua'a mu tiraatyáavajxɨ. Ayaa mu'u tiraataityaca'a. Camu ti'itɨ raata'a. 4’Ajta aɨn tɨ a'ara'an pueen ɨ chuej, ajtahua'a pu seij huataityaca'a. Majta mu maɨn huatyatu'asixɨ tetej cɨme'e. Matɨ'ɨj mi tyamua'a tira'ava'atu'a ɨ muura'an jetze. Majta tyamua'a a'ij pua'a tira'ajtya'axɨ. 5Ajtahua'a nu'u seij huataityaca'a. Majta mu amɨn tyamua'a tyu'ujé'ica. A'atzu ayée tyauma'aca. Ajtahua'a seica huataityaca'a. Seica mu huatyaavajxɨ, majta seica huacuii. Ayaa mu hua'uruu aɨme ɨ mej ti'imɨjhuaca. 6’Auche'e pu yeehui saɨj turaaca'a. Yaujra'an nu'u aɨjna ɨ a'atɨ. Eihua pu huapɨ'ɨ raxe'eva'aca'a. Ayaa pu ti'imua'atzɨjca'a ayan tɨcɨn: “Ayej nya'ase yeehui mara'antzaahuate'esin, maɨjna.” Tɨ'ɨqui aɨn huataityaca'a. 7’Ma ajta, capu ayan te'irajraa. Ayaa mu ti'ihua'urixaa aɨme ɨ mej ti'imɨjhuaca. Meyan tɨcɨn: “Ai pu aɨn pueen ɨ tɨ nain ti'ijcɨ'ɨti. Che'ere, tiche'e raaje'ica, tɨ'i tyejmi ta'aj a'ara'ani.” Ayaa mu tyu'utaxajtaca'a. 8Aj mu mi rajví'i aɨjna ɨ yaujra'an. Matɨ'ɨj mi raaje'ica. Matɨ'ɨqui ru'irajrai a pua'aque aɨjna ɨ maj raaje'ica. Yaa pu tihua'uruu. Antipua'araca'a icu. 9Aj pu i Jesús ayan tihua'utaihua'uri'i eijna i nyuucarijra'a jetze tɨcɨn: ―¿A'ini tyajamua'amitejte'e? ¿A'ini ti'itɨj ruuren aijna ɨ a'atɨ tɨ a'ara'an pueenya'a ɨ uuva? Ayaa nu tyaja'amue'ixaate'e. Aɨ pu mu a'uve'ema'a a'ame. Tɨ'ɨqui hua'acui'ini ɨ mej ti'imɨjhuacara'a ajna. Ajta aɨn ɨ chuej, aɨ pu seica huatapueijve'esin. Ayej xaa nya'u te'eme. 10’¿Ni sacai a'anaj ra'ujijve ɨ yu'uxari jetze seijna i nyuucari?, tɨ ayan aɨjna cɨn ra'axa: Aijna i tetej i mej ayauhua'axɨ ɨ mej chi'i ta'ahuaca, ayaa pu te'irajraa tɨ aɨn puéenya'a a'araa tɨ i'i esquineeru. 11Ayaa pu raaruu ɨ tavastara'a. Ɨ tɨ eitze'e i'ixa'apɨ'ɨn, rɨ'ɨ pu tya'utyaavatzɨ ɨ tatzajta'a. 12Majta maɨn ɨ tyaɨte ɨ mej ti'ijta u teyujta'a, majta ɨ seica, a'ij pu pua'a hua'uruu a'ij tɨ tyu'utaxajtaca'a aɨjna ɨ Jesús tɨ ayan hua'a cɨme'en tyu'utaxajtaca'a aɨjna cɨme'e ɨ nyuucari. Aj mu mi raatatése maj raatyeevi'i, mej mi ra'ityaanan. Ma majta, camu meyan raaruu. Mahua'atzɨɨnya'acaa ɨ tyaɨte. Aɨj mu cɨn raatátuaa. Matɨ'ɨj mi a'ucɨj. 13Matɨ'ɨj mi seica huataityaca'a mej mi tyu'uxáj jamuan aɨjna ɨ Jesús. Fariseo mu pɨrɨcɨ, majta seica ɨ mej jetzen ajtyama'acan aɨjna ɨ Herodes. Aɨ mu raatatése maj ca'anijra'a raata'an tɨ'ij aɨn aiirá'ɨtzen nyuucari cɨme'e tɨ tyu'utaxaj, mej mi raatyaahue'ita. 14Matɨ'ɨj mi e'ire'enye, meyan tiraata'ixaa tɨcɨn: ―Maeestru, aij tu mua'aree pej tzaahuati'ira'a cɨme'e ti'ixaxa'a. Capu a jetze ruxe'eve'e a'ij mej ye'i ti'ixaxa'a ɨ tyaɨte. Muaa paj cai titya'ajaahuate'e silu ayaa paj ti'imua'ataa pua'aye'i tzaahuati'ira'a cɨme'e a'ij tɨ ti'ijxe'eve'e ɨ Dioj. Tiche'e seij muaataihuau'u. ¿Ni qui xa'apɨ'ɨn tyej tyu'unajchi a'ij tɨ ye'i ti'itajijve'e aɨjna tɨ ti'ita'ijte'e tɨ ayan antyahuaa tɨcɨn Cesar? ¿Ni qui tyetyu'unajchi ca'ɨn tyacai? ―Yaa mu tiraata'ixaa. 15Ma ajta, aɨjna ɨ Jesús, aɨ pu ramua'areeraca'a maj cai huataujnyátacan cɨn tí'ira'ihuauraca'a. Aɨj pu cɨn ayan tihua'uta'ixaa tɨcɨn: ―¿A'ini sej si seyan ti'inetese'e saj naateevi'i nyuucari cɨme'e? Seij mɨ tumin me senyaja'aváɨ'ɨte'e. Niche'e ra'useij. 16Matɨ'ɨj mi ya'avaɨ'ɨte. Tɨ'ɨj ra'useij, tɨ'ɨqui ayan tyu'utaxajtaca'a tɨcɨn: ―¿A'ataani nyeerima'ara'an a'aseijre'e? ¿A'ini antyahuaa ɨ tɨ a'ayu'usi'i? Aj mu mi meyan tyu'utanyúu tɨcɨn: ―Aɨjna ɨ tɨ ti'itaijte'e, aɨjna tɨ ayan antyahuaa tɨcɨn Cesar. 17Aj pu i Jesús ayan tihua'uta'ixaa tɨcɨn: ―Ayaa xu saɨjna cɨn huarɨni. Saraata'an saɨjna tɨ ti'itaijte'e ti'itɨ tɨ racɨ'ɨcɨpua. Sajta seyan raata'an ɨ Dioj ti'itɨ tɨ ajta ayan racɨ'ɨcɨpua. ―Ayaa pu tihua'uta'ixaa. Majta maɨn, tyamua'a mu titeetyaujtzaahua maɨjna cɨme'e a'ij tɨ ye'i tyu'utaxajtaca'a. 18Matɨ'ɨj mi seica a e'ire'enye ɨ mej meyan antya'aruu tɨcɨn Saduceo. Ai mu meyan ti'ixaxa'a maj nu'u cai che'e huatarujsin ɨ mej meri huacuii. Seij mu cɨn nyuucari tiraataihua'uri'i maɨjna ɨ Jesús. 19Meyan tɨcɨn: ―Maeestru, ayaa pu tira'uyu'uxaca'a aɨjna ɨ Moisés. Tɨ pua'a nu'u a'atɨ nyaɨche, tɨ pua'a aɨ cai titɨ'ɨrijmua'a huamɨ'ɨni, ruxe'eve'e nu'u tɨ ihuaara'ara'an ra'ancure'evi'itɨn aɨjna tɨ ratyevi'itɨnya'a ɨ tɨ huamɨ'ɨ. Ajta ayan ruxe'eve'e tɨ aɨn tiyauumua'a a'ara'ani aɨjna jetze ma'acan ɨ tɨ huamɨ'ɨ. 20’Ayaa pu'u nu'u tyuju'urɨj. Mua'aráhua'apua mu ara'asicaa aɨme ɨ maj ru'ihuaamua'a. Tɨ'ɨqui aɨn tɨ vasta'a huatyenaɨchaca'a. Capuu xɨ titɨ'ɨrijmua'a huamɨ'ɨ aɨjna tɨ i'ivasta'a. 21Tɨ'ɨqui aɨn tɨ ra'itya'asi, aɨ pu ra'ancure'evi'itɨ aɨjna tɨ ratyevi'itɨnya'a aɨjna tɨ huamɨ'ɨ. Ajta aɨjna juutzajra'an ajta pu huamɨ'ɨ. Capu ajta titɨ'ɨrijmua'a a'araa. Ajtahua'a saɨj juutzajra'an ra'ancure'evi'itɨ aɨjna ɨ jɨita'a. Ayaa pu che'eta na'a huarɨj. Ajta pu huamɨ'ɨ. Capu ajta titɨ'ɨrijmua'a a'araa. 22’Ayaa pu che'eta na'a tihua'uruu naijmi'ica ɨ maj aráhua'apua ara'asicaa ɨ ru'ihuaamua'a. Capu a'atɨ titɨ'ɨrijmua'a a'araa. Tɨ'ɨjta'i nu'u huamɨ'ɨ ɨ jɨita'a. 23¿A'iqui te'eme matɨ'ɨj a'itacɨɨnye a'u maj a'ava'anami'i ɨ mej huacuii? Naijmi'i mu huacuii ɨ maj ratyevi'itɨnya'a. ¿A'ataani ɨra'ara'an pueenya'a a'ame ajna xɨcajra'a jetze matɨ'ɨj huatarún? 24Aj pu i Jesús ayan tihua'uta'ixaa tɨcɨn: ―Muan xu cai ramua'aree a'ij tɨ te'eyu'usi'ihuaca'a ɨ yu'uxari jetze. Sajta cai ramua'aree a'ij tɨ rɨcɨ ɨ Dioj ɨ rumuare'eri'ira'a cɨme'e. Aɨj xu cɨn, muan setya'utaujxua eihua huapɨ'ɨ. 25’Ayaa nu tyaja'amue'ixaate'e. Matɨ'ɨj huatarun ɨ maj huacuii, camu che'e nyeenya'ɨche mua'aju'un. Majta juuca, camu majta vɨɨche mua'aju'un. Ayaa mu'u eenya'a mua'aju'un matɨj e'en ɨ xaijnyu'ucari ɨ mej ti'ivaɨɨre'e aujna tajapua. 26’Aɨjna jetze ɨ xɨcajra'a maj jetzen a'itaju'un ɨ maj huacuii, ayaa nu a'atzu tyaja'amue'ixaate'e. ¿Ni sacai a'anaj ra'ujijve aɨjna yu'uxari jetze tɨ ra'uyu'uxaca'a aɨjna ɨ Moisés tyaacan a'ij tɨ tya'axa ɨ nyuucari tɨ'ɨj aɨn Moisés tu'upi huaseij tɨ vivéj, tɨ ajta tyataasima'a? Aɨ pu jetzen Dioj raatajé. Ayan tɨcɨn: “Nyaa nu nyauche'e hua'a Dioj pueen ɨ maj a'amuayaaxustyamua'a, aɨjna ɨ Abraham, ajta aɨjna ɨ Isaac, ajta aɨjna ɨ Jacobo.” 27’Ayaa nu tyaja'amue'ixaate'e. Ayaa pu tyu'utaxajtaca'a ɨ Dioj aɨmej cɨme'e ɨ mej meri huacuii. Tihue'ixa cumu maj mauj ruuri. Tɨ pua'a macai che'e ruuricajche'e jemin ɨ Dioj, capu hua'a Dioj a'ame'enche'e. ―Ayaa pu Jesús tihua'uta'ixaa. 28Saɨj pu ajta a'ará'a ɨ tɨ te'eyu'uxaca yu'uxari jetze. Hua'unamuajri'i a'ij mej ye'i tyú'urixaatya'acaa. Ra'aranajchaca'a a'ij tɨ ye'i tyu'uxajtaca'a ɨ Jesús. Aj pu i ayan tiraataihua'uri'i tɨcɨn: ―¿Ti'itaani nyuucarijra'a eitze'e ruxe'eve'e ɨ tɨ raaxajtaca'a aɨjna ɨ Moisés tyaacan? ―Yaa pu'u tyu'utaxajtaca'a aɨjna tɨ te'eyu'uxaca ɨ yu'uxari jetze. 29Aj pu i Jesús ayan tiraata'ixaa tɨcɨn: ―Ai pu aɨn pueen ɨ nyuucari tɨ eitze'e ruxe'eve'e cai maa seij ɨ nyuucari. Tɨ ayan yee: “Xaanamuajri'i mɨ sej iiyan huachaatɨme aijna chuejra'a japua yu Israel. Aijna tɨ ta'ivastara'a, ɨ Dioj, aɨ pu saɨj na'a pueen. 30Ayaa pu nu'u tyu'ujxe'eve'e paj rɨ'ɨ tiraatyajtuaani a'atzajta'a ɨ Dioj jemi, nain paj cɨn rɨ'ɨ tiraatyajtuaani, a'axe'evi'ira'a cɨme'e, pajta a'amua'aríira'a cɨme'e, pajta nain ɨ a'aca'aníjra'a, pajta ɨ a'axaijnyu'uca cɨme'e.” Ai pu aɨn pueen ɨ nyuucari tɨ eitze'e ruxe'eve'e. 31Ajta ɨ nyuucari tɨ ra'itya'asi, ayej che'eta na'a tɨn een. Ai pu aɨn pɨrɨcɨ tɨ cɨme'en raxa yee: “Pata'aj peyan che'eta pana'a rɨ'ɨ tirajchaɨj ɨ axa'aj tevi patɨj asaɨj.” Capu maa nyuucari tɨ ayan eitze'e tyu'ujxe'eve'e cai eijna i nyuucari ɨ tɨ ti'ihua'apua. 32Aj pu i aɨn ɨ tɨ te'eyu'uxaca ayan tiraata'ixaa tɨcɨn: ―Maeestru, tyamua'a paj naa xa'apɨ'ɨn tiraataxajtaca'a. Ayej xaa nya'u ti'ayajna patɨj pauchan tiraataxajtaca'a. Saɨj pu'u ɨ Dioj. Camu maa mui'i. 33Ajta pu ti'ivaɨre'e tɨ pua'a rɨ'ɨ petiraatyájtuaani ɨ Dioj jemi nain cɨme'e ɨ a'atzajta'a, pajta ɨ a'axe'evi'ira'a cɨme'e, pajta a'amua'aríira'a cɨme'e. Ayan che'eta na'a ti'ivaɨre'e paj rɨ'ɨ tirajcha'ɨ ɨ axa'aj tevi patɨj asaɨj. Eihua pu hui ti'ivaɨre'e ɨ Dioj jemi tɨ pua'a a'atɨ tya'ara'asten aijna cɨme'e ɨ nyuucari tɨ ti'ihua'apua. Eitze'e pu ti'ivaɨre'e ɨ Dioj jemi eijna cai tɨ a'atɨ tya'ara'asten nain cɨme'e ɨ muaɨ'ɨvejri mej ti'ityacui'ica na'ari nain cɨme'e a'u mej huaja'ata'iraca ɨ ya'amuaate. 34Tɨ'ɨj Jesús raamua'areeri'i a'ij tɨ ye'i tyu'utanyúu aɨjna ɨ tɨ te'eyu'uxaca, a'ij tɨ aɨn tyu'utaxajtaca'a ahuauritaacan cɨme'e, aj pu i ayan tiraata'ixaa tɨcɨn: ―Papu'uri tɨmua'a a'aca'anye tɨ huataseijre'en ɨ a'atzajta'a nain a'ij tɨ ti'ijxe'eve'e ɨ Dioj. ―Ayaa pu tiraata'ixaa. Aj pu xaa cai che'e a'atɨ a'ujca'anyaa a'araa tɨ ayan tiráihua'u. 35Ajtahua'a pu a'utyajrupi ɨ Jesús aujna teyujta'a. Tihua'uhuamuá'atye. Ayan tɨcɨn: ―Ayaa mu ti'ixaxa'a ɨ mej te'eyu'uxaca tɨ aɨn ɨ Cɨriistu'u tɨ nu'u aɨn pueen ɨ huaacɨxa'ara'an aɨjna ɨ David tyaacan. 36Ma ajta, aɨn xaijnyu'ucara'ara'an ɨ Dioj, aɨ pu ca'anijra'a raata'a aɨjna ɨ David tyaacan tɨ ayan tyu'utaxaj tɨcɨn: Tavastara'a pu ayan tiraata'ixaa aijna i nyavastara'a tɨcɨn: “Antiyeijxɨ'ɨ i ɨpuari japua, iiya nya'ɨrɨɨta'a. Pauche'e anticatii asta nyacai hua'utyamue'itɨn ɨ maj muájchaɨre'e.” ―Ayaa pu'u tyu'utaxajtaca'a aɨjna ɨ David tyaacan. 37Aijna ɨ mej meyan ratamua'amua tɨcɨn Cɨriistu'u, ai pu aɨn pueen tɨ avá'ujya'upuatya'aca'a ɨ David tyaacan ayan tɨcɨn: “Nyavastara'a”. Hua'apua pu cɨn raatámua'atzi David tyaacan aɨjna ɨ Cɨriistu'u. Aɨj nu cɨn neyan tyaja'amue'ihua'u, ¿a'iqui tɨ ayan hua'apuaca cɨn raatamuá'a aɨjna ɨ David tyaacan? ¿A'iqui huataujmua'a tɨ aɨn Cɨriistu'u tɨ jetzen a'iráanye aɨjna ɨ David tyaacan, ayaa pu ajta tiji'ivastara'ara'an? Majta maɨn tyaɨte ɨ maj raanamuajri'i, eihua mu a'utyáuuca'a. Hua'aranajchaca'a eihua a'ij tɨ ye'i tyu'utaxajtaca'a. 38Ajta Jesús ayan tihua'uta'ixaa tɨcɨn: ―Rɨ'ɨ xu'u aɨmej jemi ɨ mej te'eyu'uxaca. Hua'aránajchi maj ti'itéchajca ɨ siicu'uri cɨme'e tɨ tɨtɨ'ɨjme mej mi huataujseijrata mé eijre'e. Ajta hua'aránajchi maj hua'ajtzaahuati'ira'a ɨ tyaɨte eihua mej mi maɨn tyaɨte hua'utataujte'en a'u tɨ na'a caaye jetze. 39Majta maɨjna ɨ mej te'eyu'uxaca, matɨ'ɨj teyujta'a utyaru'iipiche'en, aj mu mi rahuauni a'u maj á'araarase ɨ mej va'acan cɨn títyatatí. Na'ari tɨ pua'a meti'iyestya a'ahua'a chi'ita, aɨ mu rahuauni a'u tɨ aɨn a'ujcá'a ɨ tɨ tihua'amicua mej mi tyu'ucua'ani meesa japua a vejli'i jemin. 40’Aɨ mu hui majta tihua'ari'iraca nain a'achu maj caj tí'ijcha'ɨ ɨ maj antyujsaɨjtaraca'a ɨ ucarijse. Ayaa mu maɨjna cɨn huarɨn, majta maun a'utyaru'ipiche'e u teyujta'a. Majta a'ateeren mej tényuusima'a mua'aju'un ɨ Dioj jemi. Ayaa mu tyu'ujseijrata maj cai ti'itɨ a'ij huáruu tɨ a'ij pua'a een. Ayaa nu tyaja'amue'ixaate'e, eitze'e mu rajpueitzi mua'aju'un aɨme ɨ mej te'eyu'uxaca cai maa a'atɨ. ―Ayaa pu tyu'utaxajtaca'a aɨjna ɨ Jesús. Tɨ'ɨqui á'uraa. 41Ajtahua'a, Jesús pu aun a'utyavaaca'a teyujta'a, ajna vejli'i cajun jetze a'u maj tumin tzajta'an cajhua'anaa mua'aye'i. Jesús pu hua'aseijraca'a ɨ tyaɨte maj ru'ucáhua'anaa ɨ tumin ɨ cajun jetze. Majta maɨn chijtyaani maj mui'icaa, eihua mu tumin ucahua'anaa. 42Matɨ'ɨj tumin ucahua'anaa, aj pu'i ucarij e'ire'enye tɨ rusaɨjtaca'a. Tɨ'ɨqui ain hua'apuaca ucaahua'axɨ ɨ tumin tɨ cɨj arastɨme. 43Tɨ'ɨj raaseij ɨ Jesús, aɨ pu hua'utajee aɨme ɨ maj jamuan á'ujhua'anya'a. Ayaa pu tihua'uta'ixaa tɨcɨn: ―Ayaa nu tyaja'amue'ixaate'e. Ayej ti'ayajna. Eitze'e pu ti'ivaɨre'e ɨ Dioj jemi a'achu tɨ caj tyu'uta'a amɨjna mɨ ucarij cai ɨ maj caj nain tyu'uta'a ɨ seica mɨ chijtyaani. 44Amɨme chijtyaani, aɨ mu'u u'ucajhua'anaa ɨ tumin tɨ huatá'ɨtzee. Ma ajta amɨjna mɨ ucarij, ayaa pu caj eenya'a tɨ cai a'ij ti'ijviicue'i, nain pu caj tya'ucaahua'axɨ tɨj na'a tɨ caj tí'ituava'aca'a.

will be added

X\