Los Hechos 10

1Meenti saɨj aun a'utyavaaca'a ajna a'ahua'a chajta'a tɨ ayan tyaja'arajtyahuaa tɨcɨn Cesarea. Ayaa pu antyahuaaca'a aɨjna ɨ tyaata'a tɨcɨn Cornelio. Aɨ pu aɨn pueenya'a ɨ hua'acapitan ɨ mej meyan antya'aruu tɨcɨn xantaaru'u ɨ mej Italia e'ema'acan. 2Aɨjna ɨ Cornelio, eihua pu rana'amicha'a ɨ Dioj, majta ɨ seica ɨ tyaɨtestyamua'ame'en. Cornelio pu ajta ra'astyahua'a ɨ hua'aye'ira aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyama'acan. Eihua pu hua'utavaɨ tumin cɨme'e, ajta rahuauca'a eihua ɨ Dioj jemi. 3A'anaj pu ayan tyuju'urɨj. A'atzaj tya'acáará'a ɨ tacuarixpua e'ita'a ucama'aca ɨ xɨcaj, tɨ'ɨj ti'itɨ huataseijre. Cu xuee tevi utyajrupi u chi'ita a'u tɨ a'utyavaaca'a aɨjna ɨ Cornelio. Raaseij tyamua'a naa. Ai pu aɨn pueen saɨj tɨ ti'ivaɨre'e ɨ tajapua ɨ Dioj jemi aɨjna tɨ huataseijre. Aj pui'i ayan tiraatajee tɨcɨn: ―¡Cornelio! 4Tɨ'ɨqui rajseíra'ajraa. Ti'itzɨɨnya'aca'a aɨjna ɨ Cornelio. Aj pui'i ayan tiraataihua'uri'i tɨcɨn: ―¿Ti'itaani, nyavastara'a? Aj pui'i ayan tiraata'ixaa aɨjna tɨ ti'ivaɨre'e ɨ tajapua tɨcɨn: ―Dioj pu hui ra'ancura'a nain ɨ paj peri raahuaviiri'i, ajta ɨ paj cɨn hua'utavaɨ ɨ maj cai a'ij ti'ijviicue'i. 5Pata'aj hua'utaijte'en ɨ tyetyaca maj u a'uju'un maujna u Jope, mej mi ya'uve'evi'itɨn maɨjna ɨ Simón tɨ ajta ayan antyahuaa tɨcɨn Pedro. 6Au pu hui a'utyejvee seij jamuan tɨ ajta ayan antyahuaa tɨcɨn Simón. Navij pu ti'ihua'aca aɨjna ɨ Simón. A pu vejli'i e'eche a'u tɨ jaj a'avastɨme. Aɨ pu hui timuaata'ixaate'esin a'ij pej ye'i huarɨni.―Ayaa pu tiraata'ixaa aɨjna ɨ tɨ ti'ivaɨre'e ɨ tajapua. 7Aj pui'i á'uraa aɨjna ɨ tevi tɨ tira'ixaa aɨjna ɨ Cornelio. Aj pui'i aɨn Cornelio, hua'apuaca huataityaca'a ɨ maj ravaɨre'e. Seij pu ajta seij huataityaca'a tɨ i'i xantaaru'u. Eecan pu ra'astyajca'a ɨ hua'aye'ira aɨjna cɨme'e aɨjna ɨ xantaaru'u. 8Nain pu hua'uta'ixaa a'ij tɨ ti'itɨ huarɨj. Aj pui'i hua'utaityaca'a maj nu'u u a'uju'un u Jope. 9Yaa ruijmua'ate'e yee a'atzaj tacuarixpua, matɨ'ɨj meri a vejli'i auju'ucaa u chajta'a, aj pui'i Pedro antiraa ɨ chi'i japua a'u tɨ a'upa'atza tɨ'ij raatyajhuauni ɨ Dioj jemi. 10Eecan pu huata'icuataca'a. Pu'uri ayan ti'ijxe'eva'acaa tɨ tyu'ucua'ani. Matɨ'ɨj mauj rɨ'ɨ ti'iruurajcaa ɨ tɨ ti'icua'ani, aj pui'i ti'itɨ huataseijre ɨ jemin. 11Ayaa pu aɨjna tyu'useij tɨ nu'u antaujcu u tajapua. Ti'itɨ pu a e'icáma'acaa a ute'e, saavana ti'itɨ, muaacuaque'e pu uhue'isquiinajme, ajta antijɨ'ɨqui'ihuaca'a. 12Naijmi'i mu tityé'eseijra'acaa aɨjna jetze ɨ saavana naijmi'i ɨ animaalis, ɨ maj muaacuaca ajtyaɨɨcajmee, majta ɨ maj chuaata'a huacɨ'ɨca, ɨ maj a'usinuurejye'i, majta ɨ maj rá'ara'ive. 13Aj pui'i a'atɨ huanamuajri'i tɨ ayan tiraata'ixaa tɨcɨn: ―Pedro, ájchesi. Iiya'a huá'ucui'i pata'aj iiya'a huá'ucua'ani. 14Ajta aɨn ɨ Pedro, ayaa pu tyu'utanyúu tɨcɨn: ―Canu xaa nya'u. Canu a'anaj racua'ani ɨ tɨ cai tata'aca ɨ taye'irá na'ari ti'itɨ tɨ xana'avi'ire'e. 15Ajtahua'a a'atɨ huanamuajri'i. Ayan tɨcɨn: ―A'ini nain pu rɨ'ɨ tyu'utyájtua ɨ Dioj, capej che'e peyan ti'ixajta yee xana'avi'ire'e. 16Ayaa pu'u, hueicacajretze. Ajtahua'a tíraa ute'e u tajapua aɨjna ɨ saavana. 17Eecan pu ti'imuajcaa aɨjna ɨ Pedro tɨcɨn a'iqui een cɨn ya tanye aɨjna mɨ ti'itɨ, a'iqui te'eme ijii aɨjna cɨme'e ɨ hua'aye'ira. Auche'e pu ti'imua'ajcá matɨ'ɨj maɨn a'ará'a ta'apueerta aɨme ɨ tɨ huaja'utaityaca'a aɨjna ɨ Cornelio. Aɨ mu tyu'utaihuau a'u tɨ e'echajca'a aɨjna ɨ Simón. Matɨ'ɨj maun a'ará'a. 18Aj mu mi ca'anin cɨn hua'utajee tɨ pua'a nu'u aun á'uca aɨjna ɨ Simón tɨ ajta ayan antyahuaa tɨcɨn Pedro. 19Ajta aɨjna, auche'e pu ti'imuajcaa aɨjna cɨme'e ɨ tɨ huataseijre ɨ jemin. Aj pui'i ayan tiraata'ixaa ɨ xaijnyu'ucara'ara'an ɨ Dioj tɨcɨn: ―Simón, seica mu hui muahuauhuau. Ma hueica aɨme ɨ maj muaatyahuauunyen. 20Ajchesi. Pata'aj acajra'ani. Pej pi a'ura'ani hua'a jamuan. Capej ti'itzɨɨnya'a a'ini nyaa nu hua'utaityaca'a. 21Aj pui'i acajraa aɨjna ɨ Pedro a'u maj a'utyáuuca'a. Tɨ'ɨqui ayan tihua'uta'ixaa tɨcɨn: ―Nyaa nu nyaɨn pueen i sej nyahuauhuau. ¿Ti'itajni cɨn ya sava'aju'un? 22Aj mu mi meyan tityaatanyúu tɨcɨn: ―Ayaa tu een cɨn yava'aju'un aɨjna jetze ma'acan aɨjna ɨ Cornelio ɨ tɨ hua'acapitan. Rɨ'ɨ pu hui ti'itevi. Eihua pu hui rana'amiche'e ɨ Dioj. Ajta naijmi'i mu rɨ'ɨ tirajcha'ɨ ɨ mej Israel jetze ajtyama'acan. Saɨj tɨ ti'ivaɨre'e u tajapua ɨ Dioj jemi, aɨ pu raata'ixaa tɨ aɨn mueetzi huataijta paj nu'u a'ura'ani aa tɨ e'eche aɨjna, tɨ'ij aɨn Cornelio muaanamua nain cɨme'e a'achu paj pana'a caj tihua'utá'ixaate'esin ɨ nyuucari.―Ayaa mu tiraata'ixaa. 23Tɨ'ɨqui aɨn hua'uta'inee maj utyarute u chi'ita. Au mu a'utyajturaa aujna. Yaa ruijmua'ate'e yee pu á'uraa aɨjna ɨ Pedro hua'a jamuan ɨ maj hueica. Majta seica mu a'ucɨj i'ihuaamua'ame'en ɨ maj tya'atzaahuate'e maun e'echajca'a aujna u Jope. 24Majta seij jetze ɨ xɨcaj, au mu a'ará'a u Cesarea. Aɨ pu hua'achu'eva'acaa aɨjna ɨ Cornelio. Aɨj pu cɨn hua'utajee ɨ ru'ihuaamua'a, ajta ɨ ru'amiincustyamua'a. Naijmi'i mu tyujsaɨj u chi'ita. 25Tɨ'ɨj Pedro u a'utyajrupi u chi'ita, aɨ pu ra'antinajchaca'a aɨjna ɨ Cornelio. Aj pui'i aɨn Cornelio a a'arajve a vejli'ipuan ɨ Pedro. 26Aj pui'i aɨn Pedro pu ra'ajjáj. Ayaa pu tiraata'ixaa tɨcɨn: ―Huatyechaxɨ, tevi nu'u pueen inyaa. 27Matɨ'ɨj a'atzu tyu'uxaata rujɨɨmua'a, matɨ'ɨj mi utyajrupi u chi'ita. Tɨ'ɨqui aɨn Pedro hua'useij ɨ maj tyujsaɨj eihua ɨ tyaɨte. 28Aj pui'i ayan tihua'uta'ixaa aɨjna ɨ Pedro tɨcɨn: ―Muan xu ru'umua'aree ɨ taye'irá tɨ cai tata'aca ityejmi i tyaj Israel jetze ajtyama'acan tyaj nu'u cai teyan tityaaja'ujhua'anye'en aɨme jamuan ɨ mej seij chuejra'a japua e'ema'acan ni tyaj nu'u cai teyan tihua'amuaara. Ma ajta Dioj pu naataseijra tɨ cai ayan tiraavijte'e nyej neyan tiraaxajta yee capu amɨn tya'aste amɨjna ɨ a'atɨ nusu yee xana'avisi'i pu seijre'e amɨjna. 29Aɨj mu cɨn, naatajé meijna i ta'ihuaamua'a nyaj nu'u mu a'uve'eme'en, canu ti'itɨ a'ij tyu'utaxajtaca'a. Ayaa nu ti'ijxe'eve'e nyaj raamua'aree a'iqui een cɨn sanaatajee.―Ayaa pu tyu'utaxajtaca'a aɨjna ɨ Pedro. 30Aj pui'i ayan tyu'utanyúu aɨjna ɨ Cornelio tɨcɨn: ―Pu'uri hui tyauumé muaacua xɨcaj, ayaa nu nyeche huatacai, nyahuánitzi'ive'e. Nyajta raatyahuau ɨ Dioj jemi, a'atzaj cumu e'ita'a ucama'aca ɨ xɨcaj. Tɨ'ɨqui a'atɨ huataseijre inyeetzi jemi. Naa pu ti'ityamastajye'icaa aɨjna ɨ tɨ ru'ucávɨjcaa. 31Ajta ayan tinaata'ixaa aɨjna ɨ a'atɨ tɨcɨn: “Cornelio, Dioj pu nu'u ari raanamuajri'i aɨjna ɨ paj raatyahuau ɨ jemin. Ajta aɨ pu ra'utamua'areeri'i a'achu paj caj tihua'utapueijve ɨ maj cai a'ij ti'ijviicue'i. 32Pata'aj hui hua'utáite maj u a'uju'un aujna u Jope. Miche'e nu'u ya'uve'evi'itɨn maɨjna ɨ Simón, tɨ ajta ayan antyahuaa tɨcɨn Pedro. Aa pu á'uca a'u tɨ e'eche ɨ Simón, aɨjna tɨ navij ti'ihua'aca. Aa pu nu'u e'eche ajna vejli'i jaj tɨ a'avastɨme.” Ayaa pu hui tinaata'ixaa. 33Aɨj nu cɨn ca'anacan hua'utaityaca'a mɨ seica mej mi muaaja'utájeeve. Xa'apɨ'ɨn paj huarɨj pej peri mu ya'uve'enye. Yaa tu'uri, ticu, naijmi'i u'utyáuu. Dioj pu ramua'aree a'ij tyej ye'i ti'ijxe'eve'e, tyata'aj naijmi'i raanamua a'achu tɨ na'a caj aɨn tavastara'a timuaataíj pej titaata'ixaate'en.―Ayaa pu tyu'utaxajtaca'a aɨjna ɨ Cornelio. 34Aj pui'i ayan tihua'uta'ixaa aɨjna ɨ Pedro tɨcɨn: ―Nu'uri xaa neyan ti'inityejte'e ijii tɨcɨn ayej xaa nya'u ti'ayajna aɨjna jemi ɨ Dioj naijmi'i mu meyan tityaatanyúu tɨcɨn Dioj pu ayan che'eta na'a ti'ijxe'eve'e naijmi'ica cɨme'e tɨj ajta ityejmi. 35Naijmi'ica pu a'ancure'evi'itɨ ɨ Dioj aɨme ɨ tyaɨte ɨ maj rɨ'ɨ tirata'aca, majta maj xa'apɨ'ɨn rɨcɨ. Capu Dioj jetze ruxe'eve'e tɨ pua'a seij chuejra'a japua mé'ema'acantan maɨjna ɨ a'ataɨn. 36’Ai pu hui aɨn pueen ɨ nyuucari ɨ tɨ Dioj cɨn ayan tihua'utajée aɨmej ɨ huaacɨxa'astyamua'ame'en aɨjna ɨ Israel tyaacan. Aɨ pu ayan tihua'uta'ixaa ɨ nyuucari cɨme'e tɨ tyu'utyamua'aviste'e aɨjna cɨme'e tɨ hua'a japua huanyúu aɨjna ɨ Jesús ɨ tɨ Dioj an yá'ujra ɨ ɨpuari japua. Aɨjna ɨ tɨ tavastara'a pueen ityejmi, aɨ pu taata'a tej ti rɨ'ɨ tityaatyáturan ɨ Dioj jemi. 37’Xu'uri ramua'aree a'ij tɨ ye'i ti'itɨ huarɨj aujna a'ahua'a tɨj na'a nainjapua u Judea. Au pu autyejche aujna u Galileeya tɨ'ɨj aɨn tihua'uta'ixaa ɨ tyaɨte, ajta tɨ'ɨj raamua'ɨhuaca'a aɨjna ɨ Juan. 38Dioj pu ya'utaityaca'a ɨ ruxaijnyu'uca tɨ'ij aɨn jemin huatyaturan ɨ Jesús. Ajta aɨn ɨ xaijnyu'ucara'ara'an ɨ Dioj, aɨj pu jetze araujuca'anyajca'a aɨjna ɨ Jesús. Tɨ'ɨqui á'ucha'acanya'a a'araa. Ayaa pu i'irɨjcaa ɨ tɨ í'ixa'apɨ'ɨn cɨme'e. Ajta tihua'ahua'atyahua'a naijmi'ica ɨ maj rajpueijtzi maɨjna cɨme'e tɨ tiyaaru'u tihue'ijtya'acaa. Ayaa pui'i rɨjcaa aɨjna ɨ Jesús a'ini Dioj pu raatavaɨ. 39’Tyan tu raaseij nain cɨme'e a'ij tɨ huarɨj iiya a'u mej e'eche aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyama'acan ajta anna Jerusalén. Aɨ mu rá'utatai ɨ cɨye jetze ta'utácúruu. Ayaa mu hui een cɨn raaje'ica maɨjna ɨ Jesús. 40Ajta, Dioj pu ajtahua'a raatatɨste ɨ xaijnyu'ucara'ara'an tɨ'ɨj tyauuma'aca hueica xɨcaj tɨ huamɨ'ɨ. Aɨj pu cɨn ajtahua'a huatarú aɨjna ɨ Jesús. Ajta Dioj pu hui hua'uta'a mej mi seica raaseij. 41Camu naijmi'i raaseij, silu aɨ mu'u ɨ tɨ hua'ave'evi'itɨ ɨ Dioj. Ityan tu tyaɨn pueen i tyaj tyu'ucuaa, tyajta hue'í jamuan aɨjna ɨ Jesús tɨ'ɨj a'itara'a a'u maj avá'anámi'ihuajmee ɨ mɨ'ɨchite. Tyan tu hui xaa nya'u raaseij. 42’Aɨ pu titaataij tej ti tihua'uta'ixaate'en ɨ tyaɨte, tyajta teyan tiraataxaj yee Jesús pu aɨn pueen ɨ tɨ Dioj ra'antihuau aɨjna cɨme'e ɨ tɨ hua'uxɨjte'en naijmi'ica ɨ tyaɨte, ɨ maj mauj ruurijmee, majta ɨ mej meri huacuii. 43Ajta ɨ maj títyatatyá'aca'a maɨjna cɨme'e mej Dioj jetze ma'acan ti'ixaxa'ata'a, naijmi'i mu tyu'utaxajtaca'a maɨjna cɨme'e tɨ pua'a nu'u a'atɨ tɨ na'a rá'antzaahuate'en aɨjna ɨ Jesús, nain pu nu'u cɨn tiraatauuni'ira ɨ tɨ cɨn autyajturaa ɨ Dioj jemi nyuucajtze'en ɨ Jesús. 44Auche'e pu tí'ixajtacaa aɨjna ɨ Pedro, tɨ'ɨj aɨn xaijnyu'ucara'ara'an ɨ Dioj ya va'acaanye. Tɨ'ɨqui huatyajturaa hua'a tzajta'a naijmi'ica jemi aɨme ɨ maj raanamuajri'i a'ij tɨ tyu'utaxajtaca'a aɨjna ɨ Pedro. 45Seica mu majta a a'utyáuuca'a ɨ maj aɨme jetze ajtyama'acan ɨ mej tya'atzaahuate'e, ɨ maj majta aɨme jetze ajtyama'acan ɨ maj ra'antisi'iche ɨ runavij ɨ ta'antyujvi'irajmee ɨ hua'asa'atapu'u jetze. Eecan mu rɨ'ɨ ta'utaséij aɨme maɨjna cɨn tɨ Dioj ajta raatyajtuaa ɨ ruxaijnyu'uca aɨme jemi ɨ mej seij chuejra'a japua e'ema'acan. 46Ayaa mu een cɨn rɨ'ɨ ta'utaséij a'ini ayaa mu tihua'unamuajri'i ɨ maj seica nyuucari cɨn tí'ixajtacaa, majta eecan mu rɨ'ɨ tirata'acara'a ɨ Dioj. 47Aj pui'i ayan tihua'uta'ixaa aɨjna ɨ Pedro tɨcɨn: ―Ayaa mu che'eta mana'a tira'ancura'a ɨ xaijnyu'ucara'ara'an ɨ Dioj tyatɨj ityan. Ayej nya'ase, capu maa a'atɨ tɨ hua'uta'ijmɨ maj cai rumuaɨ'ɨhua aɨme ɨ tyaɨte. Capu xaa nya'u maa a'atɨ. 48Ajta e'eyan hua'utaij maj huaujmuaɨ'ɨhua nyuucajtze'en aɨjna ɨ Jesús ɨ tɨ ajta Cɨriistu'u pueen, ɨ tɨ Dioj an yá'ujra ɨ ɨpuari japua. Ayaa pu aɨjna cɨn huarɨj, matɨ'ɨj mi maɨn ɨ maj huamuaɨ'ɨvijhuaca'a, aɨ mu raatahuaviiri'i maɨjna ɨ Pedro tɨ aɨn a a'utyaturan hua'a jamuan a'achu cumu hua'apua xɨcaj, hueica xɨcaj.

will be added

X\