SAN MATEO 13

1Jmɨg₄ jaun₂ ca₂o₃'ɨ́n₃ Jesús dsi₂néi₂ ja₁jme₁'ein₅₄, ca₂ŋó₃ ca₂i₁gua₂ chei'₅₄ jmɨ₁'ŋí'₄. 2Ia₁ ca₂ŋɨ'₂ táng₃ juɨn₅ lɨn₃ dsa₂ le₃lág'₃ quió'₅ ja₁guá₄, jaun₂ ca₂'í₃ 'ŋió'₃ tsɨ₁mu₅, jaun₂ ca₂guá₂. Jaun₂ dsa₂ guë'₂ në́₃ ca₂tóin'₂ ca₂le₃jɨ́in₃ chei'₅₄ jmɨg₂. 3Jaun₂ në́₃ ca₂jme₃tɨin₂₃ dsa₂ 'lióng₂ lɨn₃ jág₁ të₂le₃ quian'₅₄ jág₁ a₂jáng'₅ léi₄. Ca₂juá'₂: ―Jan₂ dsa₂ ca₂ŋe₄ ja₁nau₂ ca₂i₁séi₄ mɨ́g₂ jon₂; 4jme₁ma₂'ein₅₄ séi₂ në́₃, a₂lɨn₅₄ mɨ́g₂ jon₂ ca₂i₃ga'₅₄ le₂'i₄ juɨ₅, jaun₂ në́₃ i₁tan₅ bá₄ ca₂o₃lén₂ ca₂cág'₃. 5A₂lɨn₅₄ guë'₂ mɨ́g₂ jon₂ ca₂i₃to'₅₄ jë₄ nɨ₁cang₁, ja₁tsá₃ lɨn₄ gua'₅₄ lë́₅. A₂jaun₂ në́₃ tsá₃ uë́₂ ca₂rë₃'ag₄ ca₂'ia₂, ia₁ tsá₃ jɨ'₂ gua'₅₄ ja₁i₃to'₅₄. 6La₁ jme₁ca₂të́₂ 'iog₂, ca₂rë₃juɨng₅, ca₂cáu₂ bá₄ a₂jaun₂, ia₁ tsá₃ jmú₄ 'lióng₂ jme₁ma₂cha₂. 7A₂lɨn₅₄ guë'₂ i₃ga'₅₄ ja₁lë́₄ nɨ₁taun₅. Jme₁ca₂i₃cón₃ nɨ₁taun₅ në́₃, ca₂jlë₃ bá₄ jon₂ jaun₂ táng₃. 8La₁ a₂lɨn₅₄ guë'₂ në́₃ ca₂tɨ́n₂ ja₁'o'₅₄ 'uë₃; a₂jaun₂ ca₂rau₂ dse₃; a₂lɨn₅₄ mɨ́g₂ jon₂ ca₂'ág₂ jma₃cáun₃ 'ŋiá₂-láu₂ mɨ́g₂ lia'₂ ca₂mɨ́g₂ jon₂ a₂i₃jnia₄; a₂lɨn₅₄ guë'₂ jma₃'nag'₂ ne₂guióg₂ mɨ́g₂, a₂lɨn₅₄ guë'₂ jma₃guióg₂-guiá₂ mɨ́g₂. 9Chi₂jua'₂ 'ein₂ 'nia'₂ i₂dsi₅₄ rë₂gua₄, nei₂ 'nia'₂. 10Jaun₂ ca₂jme₃quián₃ chi'₂ dsɨ₂guia₃-tɨ́n₂ con₂ Jesús, jaun₂ ca₂ŋag₃: ―¿'E₂ lë₃ jme₂tɨ́ng'₁ dsa₂ jmá'₃ lia'₂ quian'₅₄ jág₁ a₂jáng'₅ léi₄? 11Jaun₂ në́₃ ca₂ŋag₃ Jesús: ―Diú₄ bá₄ jmo₅ a₂rë₃ŋɨ́'₂ 'au'₂ 'nia'₂ jág₁ rë₂'ma₄ juɨ₁lia'₂ 'a₂ lia'₂ lë́₅ ja₁goin₂ guei'₅₄ i₂juɨ́g₃. La₁ ja₁con₂ dsa₂ në₅ në́₃, tsá₃ le₂jaun₂. 12Ia₁ juɨ₁lia'₂ dsa₂ i₂ŋɨ́'₂ dse₃, Diú₄ bá₄ jmo₃ le₃ŋɨ́i'₂ guë́₄ 'lióng₂, jaun₂ dsi₁léin₂ léin₂ dsa₂ i₂niog₅ dsi₄. La₁ juɨ₁lia'₂ i₂tsá₃ 'nio₃ le₃ŋɨ́'₂ në́₃, Diú₄ bá₄ jmo₃ co₂dsia₅ tsá₃ le₃ŋɨ́i'₂ co₂ŋei'₅₄. 13'Uɨg₅₄ jaun₂ bá₄ a₂jme₂tɨ́n₂ jniá₂ dsa₂ të₂le₃ quian'₅₄ jág₁ a₂jáng'₅ léi₄: Ia₁jaun₂ i₂jág₃, la₁ tsá₃ le₃lí'₄ 'e₂ a₂në₂jág₃; i₂në₂néi₂ guë'₂ në́₃, la₁ tsá₃ ca₂rë₃lí'₄ 'e₂ a₂në₂néi₂, on₃ guë́₄ ca₂ŋɨ́i'₂. 14Jaun₂ le₂në₅ rë₂ti₃ të₂le₃ quió'₅ dsa₂ në₅ juɨ₁lia'₂ ca₂juá'₂ Isaías i₂ca₂'ë́₂ jág₁ quián₅ Diú₄: Dsón'₂ bá₄ nág'₁ 'nia'₂, la₁ tsá₃ le₃ŋɨ́g'₂ 'e₂ a₂nág'₁; Caun₂ qui₁jag'₅₄ 'nia'₂ në́₃, la₁ tsá₃ le₃len'₅₄ 'nia'₂. 15Ia₁ a₂ma₂'ua'₂ dsi₄ bá₄ dsa₂ la₂, ja₂lag₃ bá₄ nag₂₃, në₂jag₄ bá₄ i₂ma₂rë₂jnɨ₅ rë₂gua₄; ján₃ bá₄ le₂në₅, në₂jag₄ bá₄ a₂tsá₃ jniá₂ mɨ₂ne₅₄, ia₁jaun₂ tsá₃ jág₃ quian'₅₄ mɨ₂ne₅₄, on₃ guë'₂ nag₃ quian'₅₄ rë₂gua₅₄, on₃ guë́₄ le₃ŋɨ́'₂ dsɨ́₅, ia₁jaun₂ tsá₃ jéin'₃ dsɨ́₅ ja₁con₂ jniá₂ ia₁jaun₂ jme₁'lioin₁₂ jniá₂. 16'La₁ 'e₂ guë́₄ dsen'₃ 'nia'₂ ia₁ jniá₂ mɨ₂ne'₅₄, nag'₂ bá₄ 'nia'₂ në́₃ quian'₅₄ rë₂guá'₂. 17A₂dsɨ₂jó'₃ juɨ́g₂ jniá₂ 'nia'₂, juɨn₅ dsa₂ i₂jme₁'ë́₂ jág₁ quián₅ Diú₄ ma₂lɨ́g'₂, juɨn₅ dsa₂ dsen₃, jme₁'nio₃ të₃ ne₅₄ a₂jág'₂ 'nia'₂ rë₂në́₃, la₁ tsá₃ ca₂jág₃; jme₁'nio₃ nag₃ në́₃ juɨ₁lia'₂ a₂nag'₂ 'nia'₂ rë₂në́₃, la₁ tsá₃ ca₂nág₂. 18'Nei₂ 'nia'₂ jaun₂, 'e₂ jág₁ dsau₅ jáng'₅ juɨ₁lia'₂ jág₁ quió'₅ dsa₂ i₂séi₂ mɨ́g₂ jon₂. 19Juɨ₁lia'₂ dsa₂ i₂nag₅ jág₁ dse₃ a₂já₅ guei'₅₄ i₂juɨ́g₃ ja₁gon₂ Diú₄, në₁jua'₂ tsá₃ ŋɨ́i'₂, lɨ́in₅ juɨ₁lia'₂ mɨ́g₂ jon₂ a₂ca₂séi'₂ dsi₂juɨ₅. I₂së₃dsen₃ bá₄ ja₂ ja₁coin₂, jaun₂ jŋiá'₂ táng₃ jág₁ dse₃ a₂jme₁ma₂jnia₄ të₂dsɨ́₅. 20Mɨ́g₂ jon₂ a₂ca₂séi'₂ guë'₂ jë₄ nɨ₁cang₁, lë́₅ juɨ₁lia'₂ lɨ́n₅ dsa₂ i₂gue₅ 'ŋio₂ dsɨ́₅ jág₁ dse₃ a₂nag₂₃, 21la₁ia₁ tsá₃ cha₂ guë'₂ jë₁dsɨ₃'má₂ jmú₄ né'₃ 'uë₃, tsá₃ uë́₂ tió'₅; jaun₂ jë₁ma₂já₅ o₂i₁ dsɨ₅ a₂dsɨ₂ŋɨ́i₂ 'e₂ dsɨ₂ŋɨ́i₂, o₃ qui₂co₂'ein₅ dsa₂ o₄quió'₄ jág₁ quió'₅ Diú₄, guein₂₃ tí₂ bá₄ táng₃ jág₁. 22Juɨ₁lia'₂ mɨ́g₂ jon₂ a₂i₃ga'₅₄ jë₄ nɨ₁taun₅ guë'₂ táng₃, jáng'₅ jág₁ dsau₅ juɨ₁lia'₂ dsa₂ i₂nag₅ jág₁ dse₃, la₁ia₁ 'ŋio₅ lɨn₃ guë́₄ 'ɨ₅ dsɨ́₅ o₂me'₅₄ dsɨ₅ a₂cha₂ mɨ₂güɨ́g₃ la₂, a₂'ɨ́n₅ dsɨ́₅ a₂le₃cha₂ cu₄ a₂le₃chain₂ dse₃ në́₃, a₂në₅ bá₄ a₂jme₂gau₅ táng₃ quió'₅. Ca₂le₃jë́₃ a₂në₅ jlë́₂ bá₄ táng₃ jág₁ dse₃ a₂jme₁ma₂nág₂, jaun₂ tsá₃ ma₂'e₂ a₂dse₃ ráu₃ ja₁con₂ dsa₂ 'éi₂. 23La₁ juɨ₁lia'₂ mɨ́g₂ jon₂ a₂ca₂séi'₂ ja₁dse₃ gua'₅₄, jáng'₅ táng₃ jág₁ dsau₅ të₂le₃ ja₁con₂ dsa₂ i₂nag₅ jág₁, ton'₂ ŋɨ́i'₂ në́₃; jaun₂ jmá'₃ lia'₂ ca₂ne₅₄ a₂dse₃ bá₄ rau₂ ja₁coin₂. I₂lɨn₅₄ guë'₂ dsa₂ 'éi₂ të₂le₃ quian'₅₄ a₂dse₃ rë₂jniá₂ a₂jmo₂₃, lɨ́in₅ juɨ₁lia'₂ lë́₅ lia'₂ ca₂cho'₅₄ mɨ́g₂ a₂ca₂i₃jnia₄, rau₂ caun₂ 'ŋiá₂-láu₂ mɨ́g₂ lia'₂ ca₂mɨ́g₂; i₂lɨn₅₄ guë'₂ jma₃'nag'₂ co₂ne₂guióg₂; i₂lɨn₅₄ guë'₂ jma₃guióg₂-guiá₂ mɨ́g₂. 24Ca₂juá'₂ Jesús táng₃ ca₂tsɨ́'₃ dsa₂ caun₂ jág₁ a₂jáng'₅ léi₄ siá'₂: ―A₂lë́₅ guei'₅₄ i₂juɨ́g₃ ja₁gon₂ Diú₄ lia'₂ lɨ́n₅ jan₂ dsa₂ i₂ca₂séi₂ ca₂ne₅₄ mɨ́g₂ jon₂ dse₃ 'uë₃ quió'₅; 25la₁ caun₂ 'uë₂ jme₁ma₂le₁güɨ́n₃ dsa₂ le₃jɨ́in₃, ca₂guan₃ jan₂ dsa₂ 'lɨn'₅₄ i₂'iog₅₄ ca₂jmo₃ uɨg₅ dsɨ́₅ ca₂guia'₃ jon₂ nɨ₁nau₂ 'lɨg'₅₄ jë₄ trigo, jaun₂ ca₂ŋái'₃ táng₃. 26Jme₁ca₂i₃cón₃ trigo, jme₁ma₂tio'₅₄ mɨ́'₂ në́₃, jë₄ jaun₂ ca₂'ia₂ nɨ₁nau₂ 'lɨg'₅₄ ján₃. 27Jaun₂ në́₃, dsa₂ i₂jme₂ti₃ ta₁ ne₄ juɨg₅₄ ja₁nau₂, ca₂i₁con₂ jág₁ ne₄ juɨg₅₄, ca₂juá'₂: “Gui'₅₄, ¿on₁jua'₅₄ jmá'₃ ca₂ne₅₄ mɨ́g₂ jon₃ dse₃ ca₂jŋí'₂ ja₁nau₂ quiáng'₂ jme₁ca₂jŋí'₂? ¿'A₂ guë'₂ lia'₂ ca₂lë₃ a₂ca₂'ia₂ nɨ₁nau₂ 'lɨg'₅₄ jaun₂ në́₃?” 28Jaun₂ ca₂ŋag₃ dsa₂ juɨg₅₄: “'An₁ jan₂ dsa₂ 'lɨn'₅₄ i₂'iog₅₄ bá₄ ca₂jmo₃ a₂në₅.” Jaun₂ ca₂ŋag₃ dsa₂ i₂jme₂ti₃ ta₁ ne₅₄: “¿Tsa₁ 'niog'₂ jua'₅₄ co₂dsia₅ dsɨ₁guéi₁ jnia'₅₄ nɨ₁nau₂ 'lɨg'₅₄ jaun₂?” 29Jaun₂ ca₂ŋag₃ táng₃ 'éi₂, ca₂juá'₂: “Jan₂'ón₄. Tió'₅ bá₄. Ia₁ con'₂ tsá₃ ŋó₅ në₁jua'₂ le₂jiog₅ tag₄ trigo dse₃ bá₄ ca₂cang₅. 30Ja₂lɨn₃ guë́₄ dse₃ juɨ₁le₁dsi₅₄ me'₂ jaun₂, juɨ₁dsi₂cón₃ bá₄ co₂lë₅, ca₂lia'₂ ca₂të́₂ jmɨg₄ i₁ráu₃; jaun₂ guë́₄ tsɨng₅₄ dsa₂ a₂dsɨ₃cang₅₄ de'₂ le₂'uɨg₅₄ nɨ₁nau₂ 'lɨg'₅₄, jaun₂ cág'₃ jmá'₃ co₂dsong'₅₄ ia₁jaun₂ 'nei₃, dsɨ'₂, jaun₂ guë́₄ cág'₃ trigo tó'₃ caun₂ ja₁tó'₃ dsi₂néi₂ quió₃.” 31Ca₂dsia₃ Jesús ján₃ caun₂ jág₁ a₂jáng'₅ léi₄ le₂la₂: ―Ja₁gon₂ Diú₄ guei'₅₄ i₂juɨ́g₃, lë́₅ juɨ₁lia'₂ lë́₅ mɨ́g₂ jon₂ quió'₅ nɨ₁'ma₂ mostaza a₂ca₂jné₂ jan₂ dsa₂ ja₁nau₂ quió'₅. 32Dsón'₂ mɨ́g₂ jon₂ jaun₂ lë́₅ mɨ́g₂ a₂pí'₁ tei₄ guë́₄ 'ŋio₅ lɨn₃ lia'₂ con'₂ guë́₄ mɨ́g₂ jon₂ siá'₂; la₁ia₁ jë₁ma₂ca₂i₃cón₃ në́₃, lë́₂ caun₂ nɨ₁'ma₂ pa₁ guë́₄ lia'₂ con'₂ guë́₄ rɨn'₅₄ a₂cha₂ ja₁nau₂ quió'₅, ca₂të₂ i₁tan₅ lé₂ le₃tiain'₃ gu'₂ nei'₅₄. 33Ca₂dsia₃ Jesús jág₁ a₂jáng'₅ léi₄ le₂la₂ táng₃: ―Lë́₅ guei'₅₄ i₂juɨ́g₃ ja₁gon₂ Diú₄, juɨ₁lia'₂ lë́₅ levadura a₂co₂güɨ́n'₂ jan₂ 'io₅₄ quian'₅₄ 'nɨ₅ tio'₅₄ ŋí₁ ca'₅₄ ti₁juɨ₁ harina, ia₁jaun₂ ron'₂ dse₃ ca₂le₃jë́₃ ti₁can₁. 34Ca₂le₃jë́₃ jág₁ la₂ ca₂juá'₂ Jesús ca₂tsɨ́'₃ dsa₂ të₂le₃ quian'₅₄ jág₁ a₂jáng'₅ léi₄; 'i₁co₂ráun₂ tsá₃ jme₁jme₂tag₂₃ jua'₅₄ tsá₃ të₂le₃ quian'₅₄ jág₁ a₂jáng'₅ léi₄. 35Le₂në₅ ca₂jmo₃ ia₁jaun₂ le₃ti₃ jág₁ a₂jme₁ma₂rë₂'ë́₂ quió'₅ dsa₂ i₂jme₁'ë́₂ jág₁ quián₅ Diú₄ ma₂lɨ́g'₂ jme₁ca₂juá'₂: 'Uë'₅₄ jniá₂ jág₁ 'o₃ të₂le₃ quian'₅₄ jág₁ a₂jáng'₅ léi₄; dsia₅₄ jniá₂ jág₁ a₂tsá₃ ma₂ca₂rë₃jniá₂ ca₂le₃ ca₂jmo₃ Diú₄ mɨ₂güɨ́g₃. 36Jaun₂ në́₃, ca₂o₃'ɨ́n₃ Jesús jɨn₄ dsa₂ juɨn₅ ja₁jme₁'ein₅₄ jaun₂ ca₂'í₃ táng₃ caun₂ dsi₂néi₂. Jaun₂ ca₂o₃lén₂ táng₃ chi'₂ dsɨ₂guia₃-tɨ́n₂ ja₁coin₂, ca₂juá'₂: ―Dsia₄ lia'₂ tí₅ jág₁ 'e₂ jág₁ dsau₅ jáng'₅ juɨ₁lia'₂ jág₁ quió'₅ nɨ₁nau₂ 'lɨg'₅₄ a₂ca₂'ia₂ jë₄ trigo. 37Jaun₂ ca₂ŋag₃ Jesús: ―Dsa₂ i₂ŋɨ₅ séi₂ mɨ́g₂ jon₂ dse₃, Jaun₅ dsa₂ mɨ₂güɨ́g₃ bá₄ 'éi₂; 38ja₁nau₂ guë'₂ lë́₅ co₂'nió'₄ mɨ₂güɨ́g₃ la₂. Jon₂ dse₃ guë'₂ në́₃, co₂'nió'₄ lɨ́n₅ chi'₂-guein₂ i₂tion'₅₄ 'éi'₃ quió'₅ Diú₄. Nɨ₁nau₂ 'lɨg'₅₄ guë'₂ në́₃, co₂'nió'₄ dsa₂ i₂tion'₅₄ juɨ₅ 'éi'₃ quió'₅ i₂së₃dsen₃. 39Dsa₂ 'lɨn'₅₄ i₂'iog₅₄ i₂ca₂jné₂ jon₂ nɨ₁nau₂ 'lɨg'₅₄, i₂së₃dsen₃ bá₄ 'éi₂. I₁ráu₃ guë'₂ në́₃, lë́₅ jmɨg₄ jë₁ca₂tó'₂; i₂ja₃lén₂ ja₃cag'₅₄ guë́₄ në́₃, ángeles quián₅ bá₄ Diú₄. 40Jaun₂, juɨ₁lia'₂ cág'₅ dsa₂ nɨ₁nau₂ 'lɨg'₅₄, a₂tó'₅ dsi₂si₂, le₂në₅ bá₄ lé₂ ján₃ jmɨg₄ jë₁ca₂tó'₂ mɨ₂güɨ́g₃ la₂. 41Chen₃ Jaun₅ dsa₂ mɨ₂güɨ́g₃ ángeles quiáin₅ ia₁jaun₂ 'uɨ́in'₂ jë₄ quió'₅ dsa₂ quiáin₅ ca₂le₃jɨ́n₃ i₂jmo₅ qui₂sén'₂ rɨn'₅₄ a₂'no₂₃ dso₄, ca₂le₃jɨ́n₃ guë́₄ i₂ca₂rë₃chán₃ i₂tsá₃ ca₂tí₂ juɨ₅ 'lɨg'₅₄. 42Jaun₂ to'₂ ja₁néi'₅ tsɨ'₄ si₂, ja₁tóin'₃ quɨ'₂-'o₂₃, qui₃quɨ́g'₃ jan₅₄ në́₃. 43Jaun₂, dsa₂ dsen₃ quián₅ Diú₄ guë'₂ dsɨ₃lein₅ dsɨ₃tiain'₂ ja₁jniai₅₄ tág₅ juɨ₁lia'₂ jniá₂ 'iog₂ ja₁jmo₅ Diú₄ Jmei₂ 'éi'₃. Chi₂jua'₂ 'ein₂ 'nia'₂ i₂dsi₅₄ rë₂gua₄, rë₂ nei₂ 'nia'₂. 44'Guei'₅₄ i₂juɨ́g₃ ja₁gon₂ Diú₄ ján₃ bá₄ lë́₅ juɨ₁lia'₂ caun₂ a₂quen₅ 'ŋio₅ lɨn₃ a₂rë₂'ma₄ rë₂'o₅ né'₃ 'uë₃. La₁ juɨ₁lia'₂ jan₂ dsa₂ i₂dso'₂ në́₃, ja₁jaun₂ bá₄ 'ma₂₃ táng₃; ia₁ a₂ŋɨ́₄ lë₃ 'io'₂ jén'₅, jaun₂ dsáin'₅ dsɨ₂'nág₂ ca₂le₃jë́₃ 'e₂ a₂cha₂ quió'₅, jaun₂ lá₅ 'uë₃ jaun₂. 45'Ján₃ bá₄ lë́₅ guei'₅₄ i₂juɨ́g₃ ja₁gon₂ Diú₄ juɨ₁lia'₂ lɨ́n₅ jan₂ dsa₂ i₂ŋɨ₅ 'no'₂ perlas jlá'₁ ia₁jaun₂ jmo₃ 'ma'₅₄. 46Jë₁ma₂ca₂dsó'₂ ca₂mɨ́g₂ a₂quen₅ lɨn₃, dsáin'₅ dsɨ₂'nág₂ ca₂le₃jë́₃ 'e₂ a₂cha₂ quió'₅, jaun₂ lá₅ mɨ́g₂ jlá'₁ jaun₂. 47'Ján₃ bá₄ le₂jaun₂ lë́₅ guei'₅₄ i₂juɨ́g₃ ja₁gon₂ Diú₄ juɨ₁lia'₂ lë́₅ caun₂ tsɨ₁'má₅ a₂táun₂ dsa₂ ne₄ jmɨ₁ŋí'₄ jaun₂ 'uɨ́in'₂ ca₂le₃jɨ́n₃ ne₅₄ já'₂. 48Jë₁ma₂ca₂rɨn₅ tsɨ₁'má₅, dsa₂ në́₃ 'ɨ́in₅ të₂le₃ chei'₅₄ jmɨ₁ŋí'₄; jaun₂ quióin'₂ jmá'₃ lia'₂ ju₄ dsen₃ caun₂ ja₁to'₂, jaun₂ guiain'₂ bá₄ juɨ₁lia'₂ já'₂ i₂tsá₃ dsen₃. 49Ján₃ bá₄ le₂jaun₂ lé₂ jmɨg₄ jë₁ca₂tó'₂ mɨ₂güɨ́g₃ la₂: 'uɨ́n₃ ángeles ja₃jmó₂ jma₃quén₅ dsa₂ 'lɨn'₅₄ jë₄ quió'₅ dsa₂ dsen₃ 50jaun₂ toin'₂ i₂'lɨn'₅₄ ja₁néi'₅ tsɨ'₄ si₂ ja₁dsɨ₃toin'₅₄ quɨ'₂-'o₂₃ qui₃quɨ́g'₃ jan₅₄ në́₃.” 51Jaun₂ ca₂ŋɨ́'₃ Jesús chi'₂ dsɨ₂guia₃-tɨ́n₂ quiáin₅: ―¿Ŋɨ́g'₂ 'nia'₂ ca₂le₃jë́₃ jág₁ a₂juá'₅ jniá₂ në₅? Jaun₂ ca₂ŋag₃: ―Ŋág'₂ bá₄ jnia'₅₄. 52Jaun₂ ca₂juá'₂ Jesús në́₃: ―Juɨ₁lia'₂ jan₂ të₅juá'₅ i₂ma₂ca₂jme₃tɨn₅ 'a₂ lia'₂ lë́₅ guei'₅₄ i₂juɨ́g₃ ja₁gon₂ Diú₄, lɨ́in₅ juɨ₁lia'₂ lɨ́n₅ jan₂ juɨg₅₄ tsɨ₁'né₅ i₂'uë́'₅ a₂quen₅ a₂te₁'i₁ le₁'ma₁ dsi₂néi₂ quió'₅, lia'₂ cosas 'mɨ́₂ lia'₂ cosas gui'₅₄ në́₃. 53Jme₁ca₂dsan₃ jme₂tɨn₅ Jesús dsa₂ jág₁ a₂jáng'₅ léi₄ në₅, ca₂o₃'ɨ́in₃ bá₄ ja₁jaun₂, ŋái'₃ juɨg₂ go₅₄. 54Jme₁ca₂dsiáin'₃ jaun₂ në́₃, ca₂jme₃lióg₃ ca₂jme₃tɨin₂₃ dsa₂ jág₁ dse₃ quió'₅ Diú₄ dsi₂néi₂ guá'₅ sinagoga quió'₅ dsa₂ ja₁jaun₂, jaun₂ dsa₂ në́₃, ca₂i₃gó'₃ dsɨ́₅ jág₁ a₂ca₂nág₂, jaun₂ ca₂dsia₃: ―¿A₂já'₄ ca₂i₁jme₁tɨn₅ i₂në₅ jág₁ a₂ŋɨ́₄ lë₃ tɨin₂₃ në₅? ¿'A₂ bá₄ lia'₂ 'io₂₃ bí₂ a₂tɨin₂ jmo₃ o₂dsain₂ në́₃? 55¿On₁jua'₅₄ i₂në₅ ja₁ŋi'₅₄ të₅'má₃? ¿On₁jua'₅₄ chog₅₄ i₂chen₂ María? ¿On₁jua'₅₄ i₂në₅ i₂lɨ́n₅ rɨn'₅₄ Santiago quian'₅₄ Së́₄, Si₂mu₅₄, Judas në́₃? 56¿On₁jua'₅₄ jë₄ quián₂ jniog₄ la₂ tián'₅ 'io₅₄ rɨin'₅₄ në́₃? ¿'A₂ bá₄ já'₄ já₅ a₂ŋɨ́₄ lë₃ cuɨ́'₅ i₂në₅ ca₂le₃jë́₃ jág₁ a₂tɨin₂ në₅? 57Jaun₂ tsá₃ dse₃ ca₂tɨ́n₂ dsa₂ jág₁ jaun₂ quió'₅, tsá₃ juɨ₅ ca₂tón'₃ dsa₂. La₁ ca₂juá'₂ Jesús: ―Ca₂le₂con₂ bá₄ juɨg₂ siá'₂ jme₂gan₃ dsa₂ juɨ₁lia'₂ jan₂ dsa₂ i₂'ë́₂ jág₁ quián₅ Diú₄; jŋia'₅₄ lia'₂ dsa₂ go₅₄ bá₄, tsá₃ jei₅₄, quian'₅₄ dsa₂ dsi₂néi₂ quió'₅ 'ŋiog₅ në́₃. 58Jaun₂ tsá₃ ma₃léi₄ juë'₂ lɨn₅₄ ca₂jmo₃ ja₁jaun₂, ia₁ tsá₃ guë'₂ 'én₂ dsa₂.

will be added

X\