SAN LUCAS 1

1Juɨn₅ bá₄ dsa₂ i₂qui₂ca₂nio₃ ne₄ ca₂can₃ ta₁ ca₂tó'₂ ne₄ si₂ ca₂le₃jë́₃ jág₁ 'a₂ lia'₂ dsón'₂ niog₅ ca₂lë₃ jë₄ quián₂ jnia'₅₄, 2lia'₂ con'₂ lë́₅ ca₂jme₃tag₅ dsa₂ i₂ca₂të́₂ ne₄ lia'₂ con'₂ le₂'uɨg₅₄ jme₁ca₂rë₃lióg₃, ton'₂ ca₂jme₃'o₅₄ ca₂'ë́₂ jág₁ dse₃. 3Ján₃ bá₄ le₂jaun₂, jniá₂ në́₃ ma₂cáun₃ 'í₁ dse₃ lɨn₃ 'a₂ lia'₂ ma₂já₅ jë₁le₂'uɨg₅₄, jaun₂ bá₄ lɨ́ng₂ dsi₂ten₅₄ a₂tó'₄ ne₄ si₂ la₂ ca₂le₃jë́₃ lia'₂ con'₂ lë́₅, a₂tsɨ́ng₂ ne'₅₄ 'ne₂, gui'₅₄ Teófilo, 4ia₁jaun₂ ŋi'₅₄ dse₃ a₂dsón'₂ tí₅ jág₁ a₂ma₂ca₂rë₃tɨ́ng'₃. 5Jmɨg₄ lia'₂ con'₂ jme₁lɨ́n₄ Herodes rag₅₄ 'uë₃ Judea, jme₁chan₂ jan₂ jme₂dsa₂ i₂jme₁chen₂ Zacarías, i₂jme₁tén₄ le₃quió'₅ co₂nió'₃ jme₂dsa₂ quián₅ Abías. Dsa₂ mɨ́₂ quián₅ jme₂dsa₂ 'éi₂ në́₃ jme₁chen₂ Elisabet, i₂jme₁lɨ́n₄ tsɨ₁jon₂ quián₅ jme₂dsa₂ Aarón. 6Le₃oin₃ jme₁lɨ́in₄ dsa₂ dsen₃ le₃ne₄ Diú₄, jme₁jme₂ti₃ 'éi'₃ quió'₅ Te₁gui'₅₄. A₂chain₂ le₂jaun₂ në́₃, tsá₃ 'ein₂ qui₂le₃bóg'₂ dso₄ jua'₅₄ 'e₂ dso₄ le₃bóg'₂. 7La₁ 'i₁jan₂ guein₂ tsá₃ i₂ma₂ca₂rë₃chán₃ quiáin₅, ia₁ jme₁lɨ́n₄ Elisabet jan₂ 'io₅₄ quen₂. Jme₁ma₂cain'₅₄ ma₂guein'₂ 'ŋio₅ lɨn₃ jain₂ jain₂. 8Co₂ráun₂, ca₂lë₃ jme₁ca₂të́₂ jmɨg₄ a₂tɨn₅₄ jme₂dsa₂ i₂quian'₅₄ Zacarías a₂jme₃ti₃ ta₁ a₂tióin₂ ne₄ Diú₄, 9a₂jmo₃ lia'₂ con'₂ lë́₅ tag₄ chí'₅ quió'₅ jme₂dsa₂. Të₃jë₄ jmɨg₄ jaun₂, ca₂o₃ág₃ jág₁ ca₂tɨ́n₂ Zacarías, a₂'í₂ dsi₂néi₂ ja₁jŋió₅ quió'₅ Te₁gui'₅₄ a₂dsɨ́'₂ chen₂. 10Të₁lia'₂ 'ein₅₄ dsɨ́'₂ chen₂ ne₄chei₂ në́₃, dsa₂ juɨg₂ guë'₂ le₃ca₁'né₄ bá₄ le₁ŋɨi'₂ chi₂léin'₂ Diú₄. 11Të₃jë₄ jaun₂ ca₂jme₃jnia₅ jan₂ ángel quián₅ Te₁gui'₅₄ ne₄ Zacarías të₂le₃ gu₂ ne₁ ja₁lë́₄ ne₄chei₂. 12Jme₁ca₂jág₂ Zacarías, ca₂ja₃gó'₃ dsɨ́₅ 'ŋio₅ lɨn₃, ca₂lia'₂ tsá₃ a₂ŋi₅ jmo₃ ca₂jén'₃. 13La₁ ca₂juá'₂ ángel: ―Zacarías, tsá₃ lë₁jmo₂ gang'₃, ia₁ ma₂nág₂ Diú₄ jág₁ quiáng'₂ a₂chi₁lein'₅₄, jaun₂ le₃chan₂ jan₂ guein₂ dsa₂ ŋe'₂ quián₅ Elisabet dsa₂ mɨ́₂ quiáng'₂. Guein₂ 'éi₂ quiang'₅₄ Juan₅₄. 14Jmó'₂ 'io'₂ le₃chang'₂, o₂'ŋió₃ o₂jŋia₃ 'au'₂ në́₃, ján₃ bá₄ juɨn₅ i₂të₃ dsɨ́₅ jë₁ma₂chain₂. 15Ia₁ léin₂ dsa₂ juɨn'₂ le₃ne₄ Te₁gui'₅₄. Tsá₃ vino 'ɨ́n'₂, on₃ guë'₂ ti₁jmɨ́g₃ në́₃; Jme₂dsí₂ Jŋió₅ bá₄ ma₂rë₂rɨn₅ të₂dsɨ́₅ né'₃ a₂le₃chain₂. 16Co₃jéin'₂ juɨn₅ lɨn₃ dsa₂ juɨg₂ Israel le₃quió'₅ Te₁gui'₅₄ Diú₄ quiáin₅. 17'Éi₂ i₂já₅ ne₄ juɨ₅ quió'₅ Te₁gui'₅₄, 'ein₅₄ jme₂dsí₂, ton'₂ 'io₂₃ juɨ₅bí₂ juɨ₁lia'₂ a₂jme₁'io₅ Elías, a₂jme₃dsiain₁₂ mɨ'₅₄ ja₁con₂ dsa₂, quian'₅₄ chi'₂-guein₂ quiáin₅, a₂co₃jéin'₂ juɨ₁lia'₂ i₂tsá₃ ne'₅₄, jme₃tag₂₃ le₃tɨin₂ le₃ŋɨ́i'₂ a₂dse₃. Le₂në₅ jmo₃ co₂jŋia₅₄ dsa₂ ia₁jaun₂ guein₃ Te₁gui'₅₄. 18Jaun₂ ca₂ŋag₃ Zacarías ca₂ŋɨ́i'₃ ángel: ―¿'A₂ bá₄ lia'₂ lé₂ le₃guion₅₄ jniá₂ a₂tí₅ dsón'₂ jág₁ në₅? Ia₁ dsa₂ ma₂guen'₂ bá₄ jniá₂, le₂jaun₂ guë'₂ dsa₂ mɨ́₂ quiáng₃ i₂ma₂dsɨ₁juɨn₅₄ ŋi₂ ján₃. 19Jaun₂ ca₂ŋag₃ táng₃ ángel: ―Gabriel bá₄ jniá₂, chéng'₅ le₃ne₄ Diú₄. A₂cheng₅₄ bá₄ guio₃ a₂juá'₄ jág₁ dse₃ la₂ ne'₅₄. 20La₁ të₂në₃, cóng'₂, tsá₃ ma₃jág₁ le₃dsiá'₁ ca₂lia'₂ ca₂lë₃ le₂në₅, 'uɨg₅₄ ia₁ a₂tsá₃ 'éng'₂ jág₁ quió₃ a₂le₃ti₃ jë₁ma₂dsɨn₃ jmɨg₄ jaun₂. 21Dsa₂ juɨg₂ në́₃, le₁jŋia₂₃ a₂o₃'ɨn₅ Zacarías, dsɨ₂gó'₃ dsɨ́₅ ia₁ a₂ca₂rë₃'ɨn₄ 'éi₂. 22Jme₁ca₂o₃'ɨ́in₃ në́₃, la₁ tsá₃ ma₃jág₁ le₂dsia₃, jaun₂ ca₂rë₃lí'₄ bá₄ dsa₂, cha₂ a₂ca₂jág₃ dsi₂néi₂ guá'₅ templo . A₂jŋia'₅₄ qui₂bí₂ gu₂ bá₄ jmo₂₃ léi₄, ia₁ ma₂coin₅₄. 23Jme₁ca₂dsɨn₃ jmɨg₄ a₂jme₃ti₃ ta₁ jaun₂, jaun₂ ŋái'₃ bá₄ ja₁quió'₄. 24Cang₂ jaun₂ në́₃, ca₂can₃ Elisabet dsa₂ mɨ́₂ quiáin₅ guein₂. Të₁lia'₂ jaun₂, tei₄ bá₄ ca₂'í₃ dsi₂néi₂ quió'₅ con'₂ 'ŋiá₂ tsɨ'₂. 'Ein₅₄ qui₂dsɨ₂jŋia₅ dsɨ́₅, lɨ́in₂: 25“Co₂në₅ ca₂rë₃'ŋió₃ dsɨ́₅ Te₁gui'₅₄ a₂lɨ́ng₅ le₂la₂, ia₁jaun₂ tsá₃ ma₂'ag₃ dsa₂ 'lɨg'₅₄.” 26Jŋéi₂ tsɨ'₂ ma₂ne₁ŋó₄ a₂quian₅ Elisabet guein₂; Diú₄ në́₃ ca₂chein₃ táng₃ ángel Gabriel caun₂ juɨg₂ ja₁tén₄ Galilea ja₁chei₂ Nazaret, 27a₂ca₂i₁jme₁jniai₂₃ ne₄ jan₂ dsa₂ mɨ₄ i₂jme₁ma₂lɨ'₅₄ jág₁ a₂jéin'₂ gu₂ quian'₅₄ i₂chen₂ José, jan₂ dsa₂ tsɨ₁jon₂ Rag₅₄ David. Dsa₂ mɨ₄ 'éi₂ jme₁chen₂ María. 28Jaun₂ në́₃, ca₂'í₃ ángel dsi₂néi₂ ja₁'en₅₄ María, jaun₂ ca₂juá'₂: ―¡Siang'₃ María! ¡'E₂ guë́₄ dsen'₃ 'ne₂, ia₁ quiong'₅₄ Te₁gui'₅₄! 29La₁ jme₁ca₂nág₂ María jág₁ në₅, 'ŋio₅ lɨn₃ ca₂i₃gó'₃ dsɨ́₅, jaun₂ ca₂'náu'₃ dsɨ́₅ 'e₂ bá₄ jein₅ jág₁ jaun₂. 30Jaun₂ ca₂juá'₂ táng₃ ángel: ―Tsá₃ lë₁jmo₂ gang'₃, María, ia₁ a₂dse₃ dsɨ́₅ Diú₄ jmo₂₃ ja₁cong'₂. 31Ŋí₂, 'í₂ jan₂ guein₂ të₂'au'₂; le₃chan₂ jan₂ guein₂ dsa₂ ŋe'₂ quiáng'₂, jaun₂ quiain'₅₄ JESÚS. 32'Ŋio₅ juɨin'₂ léin₂; quiong₃ dsa₂ a₂lɨ́in₅ Ja₁ŋi'₅₄ Diú₄ i₂guá₅ guei'₅₄ lɨn₃. Te₁gui'₅₄ Diú₄ në́₃, dsiog₃ ne₄ta₁ quió'₅ David jme₂gui'₂. 33Jaun₂ jme₃góin₃ con'₂ tan₅₄ ne₄ chi'₂ dsio₄ Jacob, jaun₂ tsá₃ ma₃lɨ́g'₂ jmɨg₄ dsɨ₃ŋɨ́₂ 'éi'₃ quió'₅. 34Jaun₂ ca₂ŋag₃ María ca₂ŋɨ́i'₃ ángel: ―¿'A₂ bá₄ lia'₂ lé₂ a₂në₅? Ia₁ tsá₃ dsa₂ ŋe'₂ cuɨ́ng₅. 35Jaun₂ ca₂ŋag₃ ángel: ―Jme₂dsí₂ Jŋió₅ bá₄ jmo₃ a₂lé₂ le₂jaun₂ ja₁cong'₂; juɨ₅bí₂ quió'₅ Te₁gui'₅₄ i₂guá₅ guei'₅₄ bá₄ lio₃ 'én'₁ quió'₅. Jaun₂ lë₃, guein₂ jŋió₅ i₂le₃chan₂ 'éi₂, quiong₃ dsa₂ Ja₁ŋi'₅₄ Diú₄. 36Ján₃ bá₄ le₂në₅ Elisabet rɨ́ng'₂, o₁jŋia'₅₄ ma₂guein'₂, ma₂të́₂ jŋéi₂ tsɨ'₂ a₂quiain₂₃ guein₂, jaun₂ le₂në₅ bá₄ le₃chan₂ jan₂ guein₂ quián₅ i₂të́'₂ dsa₂ 'io₅₄ quen₂. 37Ia₁ 'i₁caun₂ tsá₃ 'e₂ cha₂ jua'₅₄ a₂tsá₃ quɨ'₅₄ jmɨg₄ Diú₄. 38Jaun₂ ca₂juá'₂ María: ―Ŋí₂, dsa₂ i₂jme₂ti₃ ta₁ ne₄ Te₁gui'₅₄ bá₄ jniá₂; juɨ₁le₅₄ ja₁cong₂ con'₂ lë́₅ jág₁ quiáng'₂. Jaun₂ ca₂ŋá'₃ ángel ja₁coin₂. 39Të₃jë₄ jmɨg₄ jaun₂, ca₂ŋó₃ María të₂le₃ dséi₂ juɨ₅ juɨg₂ niog₅ má'₂ ja₁tén₄ Judea. 40Jaun₂ jme₁ca₂dsióg₃, ca₂'í₃ dsi₂néi₂ quió'₅ Zacarías, ca₂cuɨin₃ Diú₄ Elisabet. 41Jme₁ca₂nág₂ Elisabet a₂cuag₅ María Diú₄, dsɨ₂juɨ₅ jaun₂ bá₄ ca₂jɨ́n'₂ guein₂ të₂dsɨ́₅, jaun₂ ca₂rë₃cain'₂ Jme₂dsí₂ Jŋió₅. 42Jaun₂ ca₂'í₃ co₂mɨ'₅₄, juá'₂: ―¡'E₂ guë́₄ 'ŋio₅ jme₂gu'₅₄ Diú₄ 'ne₂, lia'₂ con'₂ guë́₄ 'i₁jan₂ dsa₂ mɨ́₂ sián'₂, le₂jaun₂ guë'₂ guein₂ quiáng'₂ në́₃! 43¿I₂'ein₂ bá₄ jniá₂, já₅ chog₅₄ Te₁gui'₅₄ quiáng₃ ja₂jag₅₄? 44Ia₁ dsɨ₂juɨ₅ jme₁në₂cuag'₅₄ Diú₄, ca₂jɨ́n'₂ 'io'₂ jén'₅ guein₂ quiáng₃ të₂dsɨ₃. 45¡'E₂ guë́₄ dsen'₃ 'ne₂ a₂ca₂rë₃'éng'₂, ia₁ le₃ti₃ ja₁cong'₂ a₂ma₂juá'₂ Te₁gui'₅₄! 46Jaun₂ María në́₃, ca₂juá'₂: Jme₂juɨn'₂ të₂dsɨ₃ Te₁gui'₅₄. 47Jme₂dsí₂ quió₃ në́₃, 'io'₂ jén'₅ le₃quió'₅ Diú₄ quiáng₃ i₂lió₂. 48Ia₁ Diú₄ ca₂jéin'₃ ne₅₄ ja₁con₂ jniá₂ dsɨ₂ŋég₂ i₂jme₂ti₃ quiáin₅. Jaun₂ në₃, le₂tan₅₄ le₃ne₄ juɨ₅ ja₁ŋó₄, të́₂ dsa₂ lɨ́ng₅ i₂rë₂gon'₅₄ quián₅ Diú₄. 49Ia₁ 'e₂ guë́₄ 'uan'₂ Diú₄, ia₁ ca₂jmo₃ caun₂ a₂juë'₂ ja₁cong₂; ¡'e₂ guë́₄ jŋió₅ a₂chein₂! 50Co₂tan₅₄ bá₄ ŋéi₂ dsɨ́₅ le₂tan₅₄ tsɨ₁jon₂ dsa₂ i₂jme₂go₃. 51Quian'₅₄ gu₂ bén₂, ca₂jmo₃ caun₂ a₂juë'₂ a₂tsá₃ 'ein₂ quɨ'₅₄ jmɨg₄. Ia₁ co₂ŋei'₅₄ ca₂guiain'₃ 'uë₃ dsa₂ i₂con'₂ ŋɨ́'₂ dsɨ́₅ guion₅₄ jmo₂₃ táin'₅. 52Ca₂'liain'₃ cau₅ i₂jme₁tián'₄ can'₅₄, a₂ca₂dsiain₃ táng₃ i₂jmo₅ me'₂. 53Dsa₂ i₂jme₁chan₂ 'on₄, ca₂jme₃tau₅₄ quian'₅₄ a₂dse₃. I₂ŋɨ́₄ jme₁chan₂ dse₃ guë'₂, ca₂'uág'₂ ca₂chei'₃ lɨ́in₃. 54Ca₂jme₃'oin₅₄ dsa₂ juɨg₂ Israel i₂jme₂ti₃ quiáin₅, ca₂dsia₃ ŋéi₂ dsɨ́₅ ca₂dsáu'₃ dsɨ́₅ 55con'₂ lë́₅ jág₁ quió'₅ ca₂tsɨ́'₃ Abraham jme₂gui'₂ jniog₄ quian'₅₄ ca₂le₃jɨ́n₃ tsɨ₁jon₂ quiáin₅ co₂tan₅₄. 56Con'₂ 'nɨ₅ tsɨ'₂ ca₂dsɨn₃ ca₂'í₃ María ja₁quió'₄ Elisabet. Cang₂ jaun₂ ŋái'₃ táng₃ ja₁quió'₄. 57Cang₂ jaun₂ ca₂dsɨn₃ jmɨg₄ a₂le₃chan₂ guein₂ quián₅ Elisabet, jaun₂ ca₂rë₃chán₃ jan₂ guein₂ dsa₂ ŋe'₂ quiáin₅. 58Jaun₂ ca₂rë₃ŋi₅ o₁rɨin'₅₄, quian'₅₄ dsa₂ i₂tián'₅ cau₅ quió'₅ në́₃, 'a₂ lia'₂ ca₂jmo₃ Te₁gui'₅₄ dse₃ dsɨ́₅ ja₁con₂ 'éi₂. Jaun₂ ca₂jmo₃ 'io'₂ quiong'₅₄. 59Jaun₂ ca₂lë₃ në́₃, jme₁ca₂të́₂ jŋia₃ jmɨg₄, ca₂o₃lén₂ dsa₂ ca₂ti₃ lo₄ guein₂, jaun₂ jme₁'nio₃ quiong₃ Zacarías lia'₂ chen₂ jmei₂. 60La₁ ca₂juá'₂ chog₅₄ guein₂: ―Jan₂'ón₄. Juan₅₄ bá₄ le₃chein₂. 61Jaun₂ ca₂ŋag₃ táng₃ dsa₂: ―'I₁jan₂ o₁rɨ́ng'₂ tsá₃ i₂chen₂ le₂në₅, jme₁né₄. 62Jaun₂ ca₂jmo₃ dsa₂ léi₄ quian'₅₄ gu₂ a₂ca₂tsɨ́'₃ jmei₂ guein₂ 'a₂ guë'₂ lia'₂ 'nio₃ 'éi₂ le₃chen₂ guein₂. 63Jaun₂ ca₂mɨ₃ 'éi₂ ca₂'nau₅₄ jau₅₄ 'ma₂, jaun₂ ne₄ jaun₂ ca₂tióng₃: “Juan₅₄ bá₄ chein₂.” Jaun₂ ca₂i₃gó'₃ dsɨ́₅ ca₂le₃jɨ́in₃ tioin'₅₄. 64Dsɨ₂juɨ₅ jaun₂ ca₂ján₃ mɨ₂'o₄ Zacarías, ca₂'ág₂ 'ua₁ táng₃ le₁tsɨ'₂, ca₂dsia₃ jág₁, ca₂jme₃juɨin'₂ Diú₄. 65Jaun₂ ca₂i₃gó'₃ dsɨ́₅ ca₂le₃jɨ́n₃ dsa₂ i₂tián'₅ cau₅, jaun₂ le₂tan₅₄ juɨg₂ te₁'i₁ 'uë₃ má'₂ ja₁tén₄ Judea në́₃, ca₂i₃'ag₅₄ jág₁ ca₂le₃jë́₃ a₂ca₂lë₃ jaun₂. 66Dsa₂ i₂qui₂ca₂rë₃ŋi₅ a₂jaun₂ në́₃, jme₁'nio'₂ dsɨ́₅ i₂gú'₃ jág₁ në₅, qui₂ŋɨ́i'₅ le₂jan₂ le₂jan₂ dsia₂₃: “¿'E₂ bá₄ lén₂ guein₂ 'éi₂?” Ia₁ dsón'₂ bá₄ dsau₅ léi₄ jme₁quiong'₅₄ Te₁gui'₅₄ guein₂ 'éi₂. 67Zacarías jmei₂ guein₂ në́₃, rë₂cain'₂ Jme₂dsí₂ Jŋió₅, qui₂ca₂'ë₃ jág₁ ca₂cuë₃ Diú₄, ca₂juá'₂: 68Juɨ₁le₂juɨn'₂ Te₁gui'₅₄ Diú₄ quián₅ dsa₂ juɨg₂ Israel, ia₁ ma₂guain₂₃ jë₄ quián₂ jniog₄ dsa₂ juɨg₂ quiáin₅, ma₂ca₂lió₂. 69Ma₂ca₂cuag₃ jniog₄ jan₂ i₂'uan'₂ lɨn₃ i₂lɨ́n₅ lia'₂ lë́₅ caun₂ mɨ₁juɨ́₁, jan₂ i₂já₅ jë₄ tsɨ₁jon₂ David i₂ca₂jme₃ti₃ ta₁ ne₅₄, a₂ja₂lioin₅₄ dsa₂ quiáin₅. 70Le₂në₅ jág₁ quió'₅ ca₂cuë₃ ca₃ma₂lɨ́g'₂, ca₂juá'₂ të₂le₃ quian'₅₄ dsa₂ i₂jme₁'ë́₂ jág₁, i₂jme₁lë́₄ 'í₁ quiáin₅, 71jme₁ca₂juá'₂ a₂lió₂ o₄gú₃ dsa₂ i₂'iog₅₄, i₂uɨg₅ dsɨ́₅ jág₂ në́₃, 72ja₁juá'₂ në́₃ a₂tiá'₃ ŋéi₂ dsɨ́₅ ja₁con₂ dsa₂ can'₅₄ quián₂, ja₁juá'₂ në́₃ dsiog'₂ dsɨ́₅ jág₁ jŋió₅ quió'₅ ron₅. 73A₂në₅ bá₄ jág₁ jaun₂ ca₂quiog₂ jme₁ca₂'ɨin₃ 'ŋiog₅ ca₂tsɨ́'₃ Abraham jme₂gui'₂ jniog₄: 74a₂ca₂juá'₂ a₂lió₂ o₄gú₃ dsa₂ i₂'iog₅₄, ia₁jaun₂ dsiá₁ tiá₂ dsɨ₅ jme₁ti₁ ne₅₄, 75ia₁jaun₂ le₂chong₂ rë₂ le₃ne₅₄, lë́₅ 'í₁, ca₂le₃jë́₃ jmɨg₄ chong₂. 76Jaun₂ të₂le₃ ja₁con'₂ 'ne₂ guë'₂, jón₃, të́₂ dsa₂ a₂lɨ́ng'₅ jan₂ i₂'ë́₂ jág₁ quián₅ Diú₄ i₂guá₅ guei'₅₄ lɨn₃, ia₁ gog'₅₄ ne₄ juɨ₅ quió'₅ Te₁gui'₅₄ a₂jmó'₂ co₂jŋia₅₄ juɨ₅ quió'₅. 77'Ne₂ bá₄ o₁jmo'₄ a₂le₃cuɨ́'₅ dsa₂ juɨg₂ quiáin₅ 'e₂ jaun₂ a₂lión₂ dsa₂, të₂le₃ quian'₅₄ a₂'én₂ dsáu₁. 78Ia₁ ŋéi₂ bá₄ dsɨ́₅ Diú₄ quián₂ jniog₄. Jaun₂ lë₃, të₂ guei'₅₄ i₂juɨ́g₃ bá₄ chein₂₃ caun₂ si₂, në₂jag₄ bá₄ ca₂jnia₃ caun₂ jmɨg₄ 'mɨ́₂ 79ja₁con₂ dsa₂ i₂tián'₅ jë₄ qui₁né'₃, ja₁'ei₅ 'én'₁ 'mú₃ në́₃, a₂jiog₃ jniog₄ caun₂ juɨ₅ ja₁'ag₃ tei₄. 80Caun₂ ca₂i₃cón₃ bá₄ guein₂ 'éi₂, caun₂ rë₂'uain'₂ bá₄ të₂le₃ juɨ₅ jme₂dsí₂ në́₃; ca₂guá₂ caun₂ ja₁lë́₄ 'uë₃ quein₂ co₂'ŋiog₅, ca₂lia'₂ ca₂të́₂ jmɨg₄ a₂ca₂jme₃jniai₂₃ jɨn₄ dsa₂ juɨg₂ Israel.

will be added

X\